Original Title: คุณภาพชีวิตในการทำงานของนายทหารชั้นประทวน: กรณีศึกษากรมยุทธโยธาทหารบก
Source: buuir.buu.ac.th
Disclaimer: Summary generated by AI based on the provided document. Please refer to the original paper for full scientific accuracy.

គុណភាពជីវិតការងាររបស់នាយទាហានថ្នាក់ទាប៖ សិក្សាករណីនាយកដ្ឋានវិស្វកម្មយោធា

ចំណងជើងដើម៖ คุณภาพชีวิตในการทำงานของนายทหารชั้นประทวน: กรณีศึกษากรมยุทธโยธาทหารบก

អ្នកនិពន្ធ៖ Pichate Kusolsin (Burapha University)

ឆ្នាំបោះពុម្ព៖ 2015, Burapha University

វិស័យសិក្សា៖ Public Administration

១. សេចក្តីសង្ខេបប្រតិបត្តិ (Executive Summary)

បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះស្រាវជ្រាវដើម្បីវាស់ស្ទង់កម្រិតគុណភាពជីវិតការងារ និងប្រៀបធៀបកម្រិតនោះដោយផ្អែកលើកត្តាផ្ទាល់ខ្លួនរបស់នាយទាហានថ្នាក់ទាប (Non-Commissioned Officers) នៅក្នុងនាយកដ្ឋានវិស្វកម្មយោធានៃកងទ័ពជើងគោកថៃ។

វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបែបស្ទង់មតិបរិមាណវិស័យ តាមរយៈការប្រមូលនិងវិភាគទិន្នន័យពីសំណាកគោលដៅ។

លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖

២. ការវិភាគលើប្រសិទ្ធភាព និងដែនកំណត់ (Performance & Constraints)

វិធីសាស្ត្រ (Method) គុណសម្បត្តិ (Pros) គុណវិបត្តិ (Cons) លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result)
Quantitative Survey Research (Questionnaire)
ការស្រាវជ្រាវបែបបរិមាណវិស័យ (ការប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរ)
អនុញ្ញាតឱ្យប្រមូលទិន្នន័យបានយ៉ាងឆាប់រហ័សនិងមានលក្ខណៈស្តង់ដារពីសំណាកចំនួនច្រើន។ ងាយស្រួលក្នុងការបំប្លែងទៅជាទិន្នន័យស្ថិតិដើម្បីធ្វើការប្រៀបធៀប។ ពឹងផ្អែកទាំងស្រុងលើការរាយការណ៍ដោយខ្លួនឯង (Self-reporting) ដែលអាចមានភាពលម្អៀង ឬអ្នកឆ្លើយមិនហ៊ានផ្តល់ព័ត៌មានពិតប្រាកដអំពីថ្នាក់ដឹកនាំ។ ទទួលបានអត្រាឆ្លើយតប ១០០% (១៦៥ សំណុំ) ដែលផ្តល់ទិន្នន័យគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ការវាយតម្លៃគុណភាពជីវិតការងារជារួម។
Inferential Statistics (t-test & One-way ANOVA)
ស្ថិតិអនុមាន (t-test និង ការវិភាគវ៉ារ្យង់មួយផ្លូវ)
មានភាពជាក់លាក់ខ្ពស់ក្នុងការស្វែងរកភាពខុសគ្នាជាលក្ខណៈស្ថិតិរវាងក្រុមប្រជាសាស្ត្រផ្សេងៗគ្នា (ឧទាហរណ៍៖ ការប្រៀបធៀបរវាងកម្រិតប្រាក់ខែ ឬអាយុ)។ ទាមទារឱ្យទិន្នន័យមានរបាយធម្មតា (Normal distribution) និងមិនអាចពន្យល់ពីមូលហេតុស៊ីជម្រៅនៅពីក្រោយភាពខុសគ្នាទាំងនោះបានទេ (បញ្ជាក់ត្រឹមតែមានឬគ្មានភាពខុសគ្នា)។ បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថាមិនមានភាពខុសគ្នាជាលក្ខណៈស្ថិតិ (P > 0.05) លើគុណភាពជីវិតការងារទោះបីជាបុគ្គលិកមានប្រវត្តិផ្សេងគ្នាក៏ដោយ។

ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះមិនទាមទារធនធានបច្ចេកវិទ្យាស្មុគស្មាញឡើយ ប៉ុន្តែត្រូវការពេលវេលាក្នុងការចុះប្រមូលទិន្នន័យនៅទីវាល និងចំណេះដឹងផ្នែកវិភាគស្ថិតិ។

៣. ការពិនិត្យសម្រាប់បរិបទកម្ពុជា/អាស៊ីអាគ្នេយ៍

ភាពលំអៀងនៃទិន្នន័យ (Data Bias)៖

ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងតែនៅក្នុងនាយកដ្ឋានវិស្វកម្មយោធានៃកងទ័ពជើងគោកថៃកាលពីឆ្នាំ២០១៥ និងផ្តោតតែលើនាយទាហានថ្នាក់ទាបប៉ុណ្ណោះ។ សម្រាប់បរិបទប្រទេសកម្ពុជា លទ្ធផលនេះអាចមានភាពលម្អៀងប្រសិនបើប្រធានបទនេះត្រូវបានយកទៅអនុវត្តផ្ទាល់ ដោយសារភាពខុសគ្នានៃរចនាសម្ព័ន្ធប្រាក់បៀវត្សរ៍ វប្បធម៌យោធា និងកម្រិតអតិផរណារវាងប្រទេសទាំងពីរ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក្របខ័ណ្ឌ (Framework) នៃការវាស់ស្ទង់នេះនៅតែមានតម្លៃអាចយកមកកែច្នៃប្រើប្រាស់បាន។

លទ្ធភាពនៃការអនុវត្ត (Applicability)៖

វិធីសាស្ត្រនិងក្របខ័ណ្ឌវាយតម្លៃនៅក្នុងឯកសារនេះ មានអត្ថប្រយោជន៍ខ្ពស់ក្នុងការយកមកអនុវត្តដើម្បីវាស់ស្ទង់សុខុមាលភាពបុគ្គលិកនៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋនិងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធនៅកម្ពុជា។

ការប្រើប្រាស់ក្របខ័ណ្ឌវាយតម្លៃនេះអាចជួយអ្នកធ្វើគោលនយោបាយនៅកម្ពុជាកំណត់បានយ៉ាងច្បាស់អំពីចំណុចខ្សោយក្នុងការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ជាពិសេសលើប្រព័ន្ធលើកទឹកចិត្តនិងសុវត្ថិភាពការងារ។

៤. ផែនការសកម្មភាពសម្រាប់និស្សិត (Actionable Roadmap)

ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖

  1. សិក្សាពីទ្រឹស្តីមូលដ្ឋាននៃគុណភាពជីវិតការងារ (QWL Framework): ស្រាវជ្រាវនិងស្វែងយល់ពីលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យទាំង ៨ របស់ Richard E. Walton រួមមាន ការផ្តល់សំណងសមរម្យ, បរិស្ថានសុវត្ថិភាព, ការអភិវឌ្ឍសមត្ថភាព, សមាហរណកម្មសង្គម ជាដើម ដើម្បីធ្វើជាមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការរចនាការសិក្សា។
  2. រចនាកម្រងសំណួរនិងប្រមូលទិន្នន័យឌីជីថល: បកប្រែនិងកែសម្រួលកម្រងសំណួរឱ្យស្របនឹងបរិបទស្ថាប័នកម្ពុជា រួចប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ដូចជា Google FormsKoboToolbox ដើម្បីចែកចាយនិងប្រមូលទិន្នន័យឱ្យមានប្រសិទ្ធភាពពីបុគ្គលិកគោលដៅ។
  3. គណនាសំណាក និងជ្រើសរើសគំរូ (Sampling Strategy): ប្រើប្រាស់រូបមន្ត Taro Yamane ដើម្បីកំណត់ទំហំសំណាកតំណាងឱ្យបានត្រឹមត្រូវ (ដូចដែលឯកសារនេះបានប្រើ) បន្ទាប់មកអនុវត្តវិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសសំណាកបែបបែងចែកស្រទាប់ (Stratified Random Sampling) ទៅតាមផ្នែក ឬនាយកដ្ឋាននីមួយៗ។
  4. វិភាគទិន្នន័យដោយប្រើប្រាស់កម្មវិធីស្ថិតិ: បញ្ចូលទិន្នន័យដែលប្រមូលបានទៅក្នុងកម្មវិធី SPSSJAMOVI ដើម្បីដំណើរការវិភាគស្ថិតិពិពណ៌នា (មធ្យមភាគ) និងស្ថិតិអនុមាន (t-test និង One-way ANOVA) ដើម្បីរកមើលទំនាក់ទំនងរវាងកត្តាប្រជាសាស្ត្រ និងការពេញចិត្តលើការងារ។
  5. បង្កើតអនុសាសន៍គោលនយោបាយ (Policy Formulation): ផ្អែកលើលទ្ធផលនៃការវិភាគ សូមរៀបចំរបាយការណ៍ដែលផ្តល់ដំណោះស្រាយជាក់ស្តែង ដូចជាការស្នើឱ្យមានគោលនយោបាយបង្វិលការងារ (Job Rotation) ឬការបណ្តុះបណ្តាលការគ្រប់គ្រងពេលវេលា (Time Management) ជូនដល់ថ្នាក់ដឹកនាំស្ថាប័ន។

៥. វាក្យសព្ទបច្ចេកទេស (Technical Glossary)

ពាក្យបច្ចេកទេស ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition)
Quality of Work Life (QWL) ទស្សនាទានដែលផ្តោតលើសុខុមាលភាពរួមរបស់បុគ្គលិកនៅកន្លែងធ្វើការ ដោយវាស់ស្ទង់លើកត្តាដូចជា ប្រាក់ខែបរិយាកាសសុវត្ថិភាព ឱកាសអភិវឌ្ឍន៍ខ្លួន សមាហរណកម្មសង្គម និងតុល្យភាពជីវិត។ ដូចជាការវាស់ស្ទង់កម្រិត 'សេចក្តីសុខ' របស់បុគ្គលិកម្នាក់នៅកន្លែងធ្វើការ ដោយមិនមែនមើលត្រឹមតែចំនួនប្រាក់ខែមួយមុខនោះទេ។
Social Integration កម្រិតដែលបុគ្គលិកមានអារម្មណ៍ថាខ្លួនត្រូវបានស្វាគមន៍ ទទួលបានការគោរព មានតម្លៃ និងអាចធ្វើការចុះសម្រុងជាមួយមិត្តរួមការងារដោយគ្មានការរើសអើង។ ដូចជាសិស្សថ្មីម្នាក់ដែលបានចូលរៀន ហើយអាចចូលចុះចំណោម និងមានអារម្មណ៍កក់ក្តៅជាមួយមិត្តភក្តិក្នុងថ្នាក់។
Constitutionalism នៅក្នុងបរិបទគុណភាពជីវិតការងារ (ទ្រឹស្តី Walton) ពាក្យនេះសំដៅលើការគោរពសិទ្ធិបុគ្គលិក ការការពារឯកជនភាព និងការធានាថាមានយុត្តិធម៌នៅកន្លែងធ្វើការ ដោយមិនមានការរំលោភបំពានពីថ្នាក់លើ។ ដូចជាការមាន 'ច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញ' ប្រចាំស្ថាប័ន ដែលការពារបុគ្គលិកកុំឱ្យមេកេងប្រវ័ញ្ច ឬលូកលាន់រឿងផ្ទាល់ខ្លួន។
Hygiene Factors កត្តានៅកន្លែងធ្វើការ (តាមទ្រឹស្តី Herzberg) ដែលមិនមែនជាអ្នកបង្កើតការលើកទឹកចិត្តដោយផ្ទាល់ទេ ប៉ុន្តែបើខ្វះកត្តាទាំងនេះ វានឹងធ្វើឱ្យបុគ្គលិកមិនពេញចិត្ត និងបាក់ទឹកចិត្ត (ឧទាហរណ៍៖ ប្រាក់ខែ សុវត្ថិភាព និងគោលនយោបាយក្រុមហ៊ុន)។ ដូចជាអុកស៊ីសែនអញ្ចឹង យើងមិនសូវចាប់អារម្មណ៍ពេលមានវាទេ តែបើយើងខ្វះវា យើងនឹងថប់ដង្ហើម និងពិបាករស់។
ERG Theory ទ្រឹស្តីតម្រូវការរបស់លោក Alderfer ដែលបែងចែកតម្រូវការរបស់មនុស្សជា ៣ កម្រិតគឺ៖ Existence (ការរស់រាន) Relatedness (ទំនាក់ទំនងសង្គម) និង Growth (ការរីកចម្រើន) ដែលតម្រូវការទាំងនេះអាចកើតឡើងក្នុងពេលតែមួយបានដោយមិនបាច់រង់ចាំបំពេញមួយទើបទៅមួយទៀតនោះទេ។ ដូចជាដើមឈើដែលត្រូវការទឹកដើម្បីរស់រាន (Existence) ពន្លឺថ្ងៃពីបរិស្ថាន (Relatedness) និងការលូតលាស់ចេញមែកធាង (Growth) ក្នុងពេលតែមួយជារៀងរាល់ថ្ងៃ។
One-way ANOVA វិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគ (Mean) នៃក្រុមប្រជាសាស្ត្រផ្សេងៗគ្នាចាប់ពី ៣ ឡើងទៅ (ឧទាហរណ៍៖ កម្រិតអាយុ ៣ ផ្សេងគ្នា) ដើម្បីរកមើលថាតើពួកវាមានភាពខុសគ្នាជាលក្ខណៈស្ថិតិឬអត់។ ដូចជាការប្រៀបធៀបពិន្ទុប្រឡងមធ្យមរបស់សិស្សមកពី ៣ សាលាផ្សេងគ្នា ដើម្បីរកមើលថាតើសាលាណាមួយរៀនពូកែជាងគេ ឬក៏មានកម្រិតប្រហាក់ប្រហែលគ្នា។
Job Rotation គោលនយោបាយគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ដែលមានការផ្លាស់ប្តូរទីតាំង ឬភារកិច្ចការងាររបស់បុគ្គលិកពីផ្នែកមួយទៅផ្នែកមួយទៀតជាបណ្ដោះអាសន្ន ដើម្បីឱ្យពួកគេទទួលបានបទពិសោធន៍ថ្មីៗ កាត់បន្ថយភាពធុញទ្រាន់ និងបង្កើតជំនាញពហុមុខងារ។ ដូចជាការប្តូរកីឡាករបាល់ទាត់ឱ្យលេងនៅទីតាំងផ្សេងៗគ្នា (ពីខ្សែការពារ ទៅខ្សែបម្រើ) ដើម្បីឱ្យគាត់ចេះលេងគ្រប់កន្លែង និងយល់ច្បាស់ពីតួនាទីមិត្តរួមក្រុមទាំងអស់។

៦. ប្រធានបទពាក់ព័ន្ធ (Further Reading)

អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖

ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖