បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការរក្សាធនធានមនុស្ស ដោយស្វែងយល់ពីទំនាក់ទំនងរវាងគុណភាពនៃជីវិតការងារ និងការប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះអង្គភាពរបស់មន្ត្រីយោធា។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្របរិមាណ (Quantitative method) តាមរយៈការស្ទង់មតិដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Independent Sample t-test ការធ្វើតេស្ត t-test សម្រាប់សំណាកឯករាជ្យ |
មានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការប្រៀបធៀបមធ្យមភាគរវាងក្រុមពីរផ្សេងគ្នា (ឧទាហរណ៍៖ មានកូន និងគ្មានកូន) ដើម្បីរកមើលភាពខុសគ្នា។ | មិនអាចប្រើប្រាស់បានទេនៅពេលដែលមានអថេរ ឬក្រុមលើសពីពីរសម្រាប់ប្រៀបធៀប។ | រកឃើញថាទម្រង់នៃការចិញ្ចឹមកូនមានឥទ្ធិពលធ្វើឱ្យការប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះអង្គភាពមានភាពខុសគ្នា។ |
| One-way ANOVA ការវិភាគវ៉ារ្យ៉ង់ One-way ANOVA |
មានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការប្រៀបធៀបមធ្យមភាគរវាងក្រុមចាប់ពីបីឡើងទៅ (ឧទាហរណ៍៖ កម្រិតប្រាក់ខែ ឬរយៈពេលបម្រើការងារផ្សេងៗគ្នា)។ | ទាមទារការធ្វើតេស្តបន្ថែម (ដូចជា LSD) ដើម្បីដឹងច្បាស់ថាក្រុមណាខ្លះខុសគ្នាយ៉ាងពិតប្រាកដ ប្រសិនបើលទ្ធផលរួមបង្ហាញពីភាពខុសគ្នារួចហើយ។ | រកឃើញថារយៈពេលនៃការធ្វើការងារខុសគ្នា នាំឱ្យកម្រិតនៃការប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះអង្គភាពខុសគ្នា។ |
| Pearson Correlation ការវិភាគមេគុណសហសម្ព័ន្ធ Pearson |
អាចវាស់ស្ទង់កម្រិតភាពខ្លាំង និងទិសដៅនៃទំនាក់ទំនងរវាងអថេរបរិមាណពីរយ៉ាងច្បាស់លាស់។ | បង្ហាញត្រឹមតែអត្ថិភាពនៃទំនាក់ទំនង ប៉ុន្តែមិនអាចបញ្ជាក់ពីភាពជាហេតុនិងផល (Cause-and-effect) នោះទេ។ | រកឃើញថាគុណភាពជីវិតការងារមានទំនាក់ទំនងជាវិជ្ជមានកម្រិតមធ្យម (r=0.692) ជាមួយនឹងការប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះអង្គភាព។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមិនតម្រូវឱ្យមានធនធានបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ ឬចំណាយថវិកាច្រើននោះទេ ដោយពឹងផ្អែកជាចម្បងលើការប្រមូលទិន្នន័យតាមកម្រងសំណួរ និងកម្មវិធីស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងផ្តោតតែទៅលើនាយកដ្ឋានទំនាក់ទំនងចម្រុះនៃកងយោធពលថៃប៉ុណ្ណោះ ដែលមានបរិយាកាសការងារតឹងរ៉ឹងបែបយោធា ហើយទិន្នន័យភាគច្រើនបានមកពីមន្ត្រីថ្នាក់ទាបដែលមានអាយុក្រោម៣០ឆ្នាំ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ការយកលទ្ធផលនេះទៅអនុវត្តទាមទារការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ព្រោះវប្បធម៌ការងារយោធា ឋានានុក្រម ទំហំប្រាក់បៀវត្ស និងគោលនយោបាយលើកទឹកចិត្តអាចមានភាពខុសគ្នាឆ្ងាយ។
វិធីសាស្ត្រ និងក្របខ័ណ្ឌគំនិតនៃការសិក្សានេះ មានអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សនៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធនៅកម្ពុជា។
ជារួម ការស្វែងយល់ពីកត្តាដែលជះឥទ្ធិពលដល់គុណភាពជីវិតការងារ គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់សម្រាប់អ្នកគ្រប់គ្រងស្ថាប័ននៅកម្ពុជា ក្នុងការកាត់បន្ថយអត្រាលាឈប់ និងបង្កើនផលិតភាពការងារប្រកបដោយចីរភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Quality of work life | ជាទស្សនទានគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្សដែលផ្តោតលើការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវបរិយាកាសការងារ សុវត្ថិភាព ប្រាក់ឈ្នួល ការអភិវឌ្ឍសមត្ថភាព និងតុល្យភាពជីវិត ដើម្បីឱ្យបុគ្គលិកមានសេចក្តីសុខ និងផលិតភាពខ្ពស់។ | ដូចជាការរៀបចំបន្ទប់រៀនឱ្យមានពន្លឺគ្រប់គ្រាន់ មានសៀវភៅល្អៗ និងគ្រូពន្យល់ច្បាស់លាស់ ដែលធ្វើឱ្យសិស្សសប្បាយចិត្តចង់រៀនរាល់ថ្ងៃ។ |
| Organizational commitment | ស្ថានភាពផ្លូវចិត្តនិងអាកប្បកិរិយារបស់បុគ្គលិកដែលបង្ហាញពីភាពស្មោះត្រង់ ការលះបង់ និងបំណងប្រាថ្នាចង់បន្តធ្វើការនៅស្ថាប័ននោះយូរអង្វែង ដើម្បីជួយស្ថាប័នឱ្យសម្រេចគោលដៅ។ | ដូចជាអារម្មណ៍ស្រលាញ់និងស្មោះត្រង់របស់កីឡាករម្នាក់ចំពោះក្រុមបាល់ទាត់របស់ខ្លួន ដោយមិនចង់ផ្លាស់ប្តូរទៅលេងឱ្យក្រុមផ្សេងទោះត្រូវគេឱ្យប្រាក់ខែច្រើនជាងក៏ដោយ។ |
| Side-bet theory | ជាទ្រឹស្តីដែលពន្យល់ថា មនុស្សមានការប្តេជ្ញាចិត្តឬមិនព្រមលាឈប់ពីការងារ ដោយសារតែពួកគេបានវិនិយោគពេលវេលា ប្រាក់អត្ថប្រយោជន៍ ឬឋានៈ (ការភ្នាល់បន្ទាប់បន្សំ) ហើយការចាកចេញនឹងធ្វើឱ្យពួកគេខាតបង់ធំ។ | ដូចជាការដែលអ្នកលេងហ្គេមមិនព្រមលុបគណនីចោល ព្រោះស្តាយវត្ថុនិងកម្រិត (Level) ខ្ពស់ដែលខំប្រឹងលេងបានរាប់ឆ្នាំមកហើយ។ |
| Index of item-object congruence: IOC | រូបមន្តស្ថិតិដែលប្រើដោយអ្នកជំនាញដើម្បីវាយតម្លៃថាតើសំណួរនីមួយៗនៅក្នុងកម្រងសំណួរ ពិតជាអាចវាស់ស្ទង់គោលបំណង ឬអថេរដែលចង់ស្រាវជ្រាវបានត្រឹមត្រូវឬទេ។ | ដូចជាការឱ្យគ្រូពេទ្យពិនិត្យមើលបញ្ជីថ្នាំ ថាតើវាពិតជាអាចព្យាបាលជំងឺដែលយើងចង់ព្យាបាលបានចំគោលដៅឬអត់។ |
| One-way ANOVA | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃក្រុមគំរូចាប់ពី៣ឡើងទៅ (ឧទាហរណ៍ កម្រិតប្រាក់ខែ៣ប្រភេទផ្សេងគ្នា) ដើម្បីដឹងថាតើពួកវាមានភាពខុសគ្នាជារួមដែរឬទេ។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបពិន្ទុមធ្យមសរុបរបស់សិស្សថ្នាក់ទី១០ ទី១១ និងទី១២ ដើម្បីដឹងថាថ្នាក់ណាពូកែជាងគេជារួម។ |
| Alpha coefficient | ការធ្វើតេស្តដើម្បីវាស់ស្ទង់កម្រិតភាពជឿជាក់ (Reliability) នៃកម្រងសំណួរ ថាតើសំណួរទាំងអស់មានភាពស៊ីសង្វាក់គ្នា និងផ្តល់លទ្ធផលប្រហាក់ប្រហែលគ្នាដែរឬទេនៅពេលវាស់ស្ទង់រឿងតែមួយ។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់លើជញ្ជីង៣ដងជាប់គ្នា ហើយជញ្ជីងនោះបង្ហាញទម្ងន់ដដែលទាំង៣ដង ដែលបញ្ជាក់ថាជញ្ជីងនោះអាចជឿទុកចិត្តបាន។ |
| Pearson correlation coefficient | រង្វាស់ស្ថិតិដែលបង្ហាញពីកម្រិតភាពខ្លាំង និងទិសដៅនៃទំនាក់ទំនងរវាងអថេរបរិមាណពីរ (ឧទាហរណ៍ បើគុណភាពការងារកើនឡើង តើការប្តេជ្ញាចិត្តកើនឡើងតាមដែរឬទេ)។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់ទំនាក់ទំនងរវាងបរិមាណទឹកភ្លៀង និងកម្ពស់ទឹកជំនន់ ថាតើវាកើនឡើងទាក់ទងគ្នាខ្លាំងកម្រិតណា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖