បញ្ហា (The Problem)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការខ្វះខាតទុន ការធ្លាក់ចុះតម្លៃកសិផល និងកង្វះចំណេះដឹងអំពីទស្សនវិជ្ជាសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការរស់នៅប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជននៅឃុំ Maifad ខេត្ត Trang ប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះត្រូវបានបែងចែកជា៣ដំណាក់កាល ដោយប្រើប្រាស់ការស្ទង់មតិ និងការសាកល្បងពិសោធន៍លើក្រុមគោលដៅ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Baseline (Pre-intervention) ស្ថានភាពដើម (មុនពេលអនុវត្តគម្រោង) |
ងាយស្រួល និងមិនទាមទារការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់រស់នៅរបស់ប្រជាជន។ | ប្រជាជនមានការចំណាយខ្ពស់លើទំនិញប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ ងាយរងគ្រោះដោយបំណុល និងការធ្លាក់ចុះតម្លៃកសិផល។ | ចំណូលជាមធ្យម ១៦,៣៥០ បាត/ខែ និងចំណាយ ១០,១០០ បាត/ខែ។ |
| Sufficiency Economy Philosophy (SEP) Intervention ការអនុវត្តគោលការណ៍សេដ្ឋកិច្ចគ្រប់គ្រាន់ |
ជួយកាត់បន្ថយការចំណាយ បង្កើនប្រាក់ចំណូលតាមរយៈការធ្វើកសិកម្មចិញ្ចឹមជីវិត និងជំរុញការបង្កើតសហគ្រាសសហគមន៍។ | ទាមទារការចូលរួមយ៉ាងសកម្ម ការបណ្តុះបណ្តាលជំនាញ និងការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់នៃការរស់នៅ។ | ចំណូលកើនឡើង ៧.៧៦% និងការចំណាយថយចុះ ២៥.៧៤%។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តនេះមិនទាមទារបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់នោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារការវិនិយោគលើធនធានមនុស្ស សម្ភារៈកសិកម្ម និងការបណ្តុះបណ្តាលសហគមន៍។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងផ្តោតចំពោះតែសហគមន៍កសិកម្ម និងនេសាទជាប់មាត់សមុទ្រក្នុងឃុំ Maifad ខេត្ត Trang ប្រទេសថៃ ដែលមានទំហំគំរូសាកល្បងត្រឹមតែ ២០ គ្រួសារ។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បរិបទនេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រោះប្រជាជនកម្ពុជានៅតំបន់ជនបទភាគច្រើនក៏ពឹងផ្អែកលើកសិកម្ម និងប្រឈមនឹងបញ្ហាបំណុល ការធ្លាក់ចុះតម្លៃកសិផល និងការកើនឡើងការចំណាយដូចគ្នា។
គោលការណ៍និងរបកគំហើញនៃការសិក្សានេះ អាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អនៅក្នុងការអភិវឌ្ឍសហគមន៍នៅកម្ពុជា។
សរុបមក ការអនុវត្តទស្សនវិជ្ជាសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់គ្រាន់នេះ គឺជាវិធីសាស្ត្រជាក់ស្តែងមួយដែលអាចជួយដោះស្រាយបញ្ហាភាពក្រីក្រ និងបំណុលរបស់ប្រជាកសិករកម្ពុជាបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Sufficiency Economy Philosophy | ទស្សនវិជ្ជាដែលបង្កើតឡើងដោយព្រះមហាក្សត្រថៃ ផ្តោតលើការរស់នៅដោយស្កប់ស្កល់ មានហេតុផល និងមានប្រព័ន្ធការពារខ្លួនពីហានិភ័យសេដ្ឋកិច្ច ដើម្បីឈានទៅរកការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព។ | ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះដែលមានគ្រឹះរឹងមាំ ទោះបីមានខ្យល់ព្យុះបក់បោកយ៉ាងណាក៏មិនងាយរលំដែរ ព្រោះយើងមិនចាយវាយហួសប្រមាណ និងចេះសន្សំសំចៃត្រៀមខ្លួនទុកជាមុន។ |
| Household accounting | ការកត់ត្រាប្រាក់ចំណូល និងការចំណាយប្រចាំថ្ងៃរបស់គ្រួសារ ដើម្បីតាមដានលំហូរសាច់ប្រាក់ កាត់បន្ថយការចំណាយលើរបស់របរដែលមិនចាំបាច់ និងទប់ស្កាត់ការធ្លាក់ចូលក្នុងបំណុល។ | ដូចជាការប្រើប្រាស់ត្រីវិស័យដើម្បីចង្អុលបង្ហាញផ្លូវពេលធ្វើដំណើរ ដែលជួយឱ្យយើងដឹងថាលុយរបស់យើងកំពុងហូរទៅណាខ្លះ។ |
| Community enterprises | ការចងក្រងគ្នារបស់ប្រជាជនក្នុងសហគមន៍ជាក្រុម ឬសមាគម ដើម្បីផលិត កែច្នៃ និងលក់ផលិតផលរួមគ្នា ក្នុងគោលបំណងបង្កើនប្រាក់ចំណូល និងលើកកម្ពស់សេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋាន។ | ដូចជាការរួមគ្នាទាញព្រ័ត្រ បើទាញម្នាក់ឯងមិនសូវមានកម្លាំងទេ តែបើរួមគ្នាជាក្រុម នោះនឹងមានកម្លាំងខ្លាំងអាចយកឈ្នះលើបញ្ហាទីផ្សារ និងការប្រកួតប្រជែងតម្លៃទំនិញបាន។ |
| Quasi Experimental Design | វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបែបពាក់កណ្តាលពិសោធន៍ ដែលធ្វើការប្រៀបធៀបលទ្ធផលមុន និងក្រោយការអនុវត្តគម្រោងលើក្រុមគោលដៅ ដោយមិនបានធ្វើការជ្រើសរើសក្រុមដោយចៃដន្យ (Randomization) នោះទេ។ | ដូចជាការសាកល្បងប្រើថ្នាំជីថ្មីលើចំការរបស់កសិករដែលស្ម័គ្រចិត្ត រួចប្រៀបធៀបទិន្នផលឆ្នាំនេះនិងឆ្នាំមុន ដើម្បីមើលប្រសិទ្ធភាព ដោយមិនបានចាប់ឆ្នោតជ្រើសរើសចំការឡើយ។ |
| Subsistence crops | ការដាំដុះដំណាំ ឬបន្លែបង្ការនៅតាមផ្ទះ ក្នុងគោលបំណងចម្បងសម្រាប់បម្រើដល់ការហូបចុកក្នុងគ្រួសារប្រចាំថ្ងៃ ជាជាងការដាំដុះសម្រាប់លក់ក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំ។ | ដូចជាការមានទូទឹកកកខ្នាតតូចផ្ទាល់ខ្លួននៅក្នុងសួនច្បារមុខផ្ទះ ដែលយើងអាចដើរទៅបេះយកមកធ្វើម្ហូបបានភ្លាមៗដោយមិនបាច់ចំណាយលុយទិញពីផ្សារ។ |
| Content analysis | វិធីសាស្ត្រវិភាគទិន្នន័យគុណវិស័យ (Qualitative Data) ដោយយកព័ត៌មានពីការសម្ភាសន៍ ឬឯកសារផ្សេងៗ មករៀបចំជាប្រធានបទ ឬចំណុចសំខាន់ៗ ដើម្បីស្វែងយល់ពីអត្ថន័យស៊ីជម្រៅរបស់វា។ | ដូចជាការរែងរកគ្រាប់មាសចេញពីគំនរខ្សាច់ ដោយយើងត្រូវរើសយកតែគំនិតសំខាន់ៗ និងពាក្យគន្លឹះចេញពីការនិយាយរៀបរាប់ដ៏វែងអន្លាយរបស់អ្នកភូមិ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
