បញ្ហា (The Problem)៖ អត្ថបទនេះដោះស្រាយពីការធ្លាក់ចុះនៃស្តង់ដារសីលធម៌ និងការកើនឡើងនូវបញ្ហាសង្គមដូចជាអំពើហិង្សា ការប្រើប្រាស់គ្រឿងញៀន និងការមានផ្ទៃពោះមុនវ័យក្នុងចំណោមយុវជននីហ្សេរីយ៉ា ដោយសារតែខ្វះការអប់រំអត្តចរិតនៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សាបច្ចុប្បន្ន។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកនិពន្ធធ្វើការត្រួតពិនិត្យជាលក្ខណៈគុណវិស័យលើប្រព័ន្ធអប់រំបច្ចុប្បន្ន និងស្នើឡើងនូវយុទ្ធសាស្ត្រជាក់ស្តែងសម្រាប់ការបញ្ចូលការអភិវឌ្ឍអត្តចរិតជាមុខវិជ្ជាស្នូលនៅក្នុងសាលារៀន។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Current Integrated Curriculum (Implicit Moral Instruction) កម្មវិធីសិក្សាបច្ចុប្បន្ន (ការអប់រំសីលធម៌ដោយប្រយោល) |
ប្រើប្រាស់រចនាសម្ព័ន្ធសាលារៀនមានស្រាប់ និងមិនទាមទារការបន្ថែមម៉ោងសិក្សា ឬមុខវិជ្ជាថ្មីឡើយ។ | មិនអាចដោះស្រាយបញ្ហាសង្គមកំពុងកើនឡើងចំគោលដៅ ហើយការអប់រំសីលធម៌កាន់តែចុះខ្សោយ និងត្រូវគេមើលរំលង។ | បណ្តាលឱ្យសិស្សខ្វះមូលដ្ឋានគ្រឹះសីលធម៌រឹងមាំ និងងាយរងគ្រោះដោយសារបទល្មើស និងអំពើហិង្សាក្នុងសង្គមទំនើប។ |
| Independent Character Training Education ការអប់រំបណ្តុះបណ្តាលអត្តចរិតជាមុខវិជ្ជាឯករាជ្យ |
ផ្តល់ពេលវេលាជាក់លាក់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសីលធម៌ កសាងគុណធម៌ជាក់លាក់ (ដូចជាភាពស្មោះត្រង់ ក្តីមេត្តា) និងបង្កើតបរិយាកាសសិក្សាសុវត្ថិភាព។ | ទាមទារឱ្យមានការកែទម្រង់កម្មវិធីសិក្សាជាតិ ការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀនសាជាថ្មី និងតម្រូវឱ្យមានសម្ភារៈឧបទ្ទេសជាក់លាក់។ | ជួយបណ្តុះពលរដ្ឋសកលប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ និងកសាងមូលដ្ឋានគ្រឹះគុណធម៌ដ៏រឹងមាំសម្រាប់សិស្សានុសិស្ស។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តការអប់រំអត្តចរិតជាមុខវិជ្ជាឯករាជ្យមិនទាមទារបច្ចេកវិទ្យា ឬផ្នែករឹងកម្រិតខ្ពស់ទេ ប៉ុន្តែផ្តោតសំខាន់លើការអភិវឌ្ឍធនធានមនុស្ស និងឯកសារបង្រៀន។
ការសិក្សានេះគឺជាការពិនិត្យឡើងវិញជាលក្ខណៈគុណវិស័យ ដែលផ្តោតលើបរិបទសង្គមនៃប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា និងសហរដ្ឋអាមេរិក ដោយលើកឡើងពីបញ្ហាឥទ្ធិពលលោកខាងលិច (Westernization) និងការធ្លាក់ចុះសីលធម៌។ ទោះបីជាមិនមានទិន្នន័យស្ថិតិគណិតវិទ្យាក៏ដោយ បរិបទនៃការសិក្សានេះមានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំងមកដល់ប្រទេសកម្ពុជា ដោយសារយុវជនកម្ពុជាក៏កំពុងប្រឈមមុខនឹងឥទ្ធិពលនៃសកលភាវូបនីយកម្ម ដែលធ្វើឱ្យតម្លៃវប្បធម៌ និងសីលធម៌ប្រពៃណីមានការប្រែប្រួល។
ការដាក់បញ្ចូលមុខវិជ្ជាអប់រំអត្តចរិតនេះជារឿងចាំបាច់ និងអាចអនុវត្តបានយ៉ាងល្អនៅក្នុងការកែទម្រង់ប្រព័ន្ធអប់រំរបស់ប្រទេសកម្ពុជា។
ការបង្កើតមុខវិជ្ជាអប់រំអត្តចរិតដោយឡែក នឹងជួយកម្ពុជាក្នុងការកសាងមូលធនមនុស្សដែលមានទាំងចំណេះដឹងជ្រៅជ្រះ និងសីលធម៌ខ្ពស់ ដើម្បីទប់ទល់នឹងបញ្ហាសង្គមនាសម័យឌីជីថល។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Curriculum reform (កំណែទម្រង់កម្មវិធីសិក្សា) | ដំណើរការនៃការផ្លាស់ប្តូរ និងកែលម្អមុខវិជ្ជា វិធីសាស្ត្របង្រៀន និងមាតិកាសិក្សានៅក្នុងប្រព័ន្ធអប់រំ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការបច្ចុប្បន្នរបស់សង្គម។ | ដូចជាការអាប់ដេតកម្មវិធីទូរស័ព្ទ (App Update) ជំនាន់ថ្មី ដើម្បីឱ្យវាដើរលឿនជាងមុន និងមានមុខងារថ្មីៗដែលត្រូវនឹងតម្រូវការអ្នកប្រើប្រាស់នាពេលបច្ចុប្បន្ន។ |
| Character education (ការអប់រំអត្តចរិត) | ការបង្រៀនសិស្សានុសិស្សអំពីគុណតម្លៃសីលធម៌ គុណធម៌ និងរបៀបរស់នៅប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវ មិនមែនត្រឹមតែបង្រៀនចំណេះដឹងទូទៅប៉ុណ្ណោះទេ។ | ដូចជាការបង្ហាត់ដើមឈើឱ្យដុះត្រង់តាំងពីតូច ដើម្បីកុំឱ្យវាវៀចនៅពេលវាធំឡើង។ |
| Moral Instruction (ការអប់រំសីលធម៌) | មេរៀន ឬការណែនាំដែលផ្តោតលើការញែកឱ្យដាច់រវាងអំពើល្អ និងអំពើអាក្រក់ ព្រមទាំងការបណ្តុះស្មារតីឱ្យកុមារប្រព្រឹត្តតែអំពើត្រឹមត្រូវ។ | ដូចជាត្រីវិស័យដែលបង្ហាញផ្លូវដល់កប៉ាល់ ដើម្បីកុំឱ្យវង្វេងទិសដៅក្នុងមហាសមុទ្រសង្គមដ៏ស្មុគស្មាញ។ |
| Total man concept (ទស្សនាទាននៃការអប់រំមនុស្សពេញលេញ) | គោលគំនិតនៃការអប់រំដែលមិនត្រឹមតែផ្តោតលើបញ្ញា និងចំណេះដឹងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងអភិវឌ្ឍផ្នែកស្មារតី សីលធម៌ និងផ្លូវចិត្តរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗឱ្យបានគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ។ | ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះមួយដែលមិនត្រឹមតែមានដំបូល និងជញ្ជាំងរឹងមាំទេ តែថែមទាំងមានការតុបតែងខាងក្នុង និងប្រព័ន្ធទឹកភ្លើងប្រើប្រាស់បានល្អ។ |
| Paradigm shift (ការផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិត/ការផ្លាស់ប្តូរគំរូ) | ការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងជ្រាលជ្រៅនូវរបៀបគិត ឬវិធីសាស្ត្រជាមូលដ្ឋាន ឧទាហរណ៍ ការប្តូរពីការរៀនដើម្បីតែបានសញ្ញាបត្រ ទៅជាការរៀនដើម្បីអភិវឌ្ឍអត្តចរិត និងចំណេះធ្វើពិតប្រាកដ។ | ដូចជាការប្តូរពីការជិះរទេះសេះ មកប្រើប្រាស់រថយន្តទំនើប ដែលផ្លាស់ប្តូរទាំងស្រុងនូវរបៀបដែលយើងធ្វើដំណើរ។ |
| Civic virtue (គុណធម៌ជាពលរដ្ឋល្អ) | ទម្លាប់ ឬអាកប្បកិរិយារបស់បុគ្គលដែលចូលរួមចំណែកជាវិជ្ជមានដល់សហគមន៍ និងសង្គមជាតិ ដូចជាការគោរពច្បាប់ ភាពស្មោះត្រង់ និងការជួយយកអាសាគ្នាទៅវិញទៅមក។ | ដូចជាសមាជិកក្រុមបាល់ទាត់ម្នាក់ដែលលេងដើម្បីឱ្យក្រុមឈ្នះ ជាជាងលេងដើម្បីតែចង់ល្បីឈ្មោះខ្លួនឯង។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
