បញ្ហា (The Problem)៖ ជំងឺរាតត្បាតកូវីដ១៩ បានបង្ខំឱ្យឧត្តមសិក្សានៅប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ីផ្លាស់ប្តូរទៅការសិក្សាតាមអនឡាញ ដែលបញ្ជាក់ពីតម្រូវការចាំបាច់ក្នុងការវាយតម្លៃភាពធន់ផ្នែកឌីជីថល និងជំនាញសិក្សារបស់និស្សិតដើម្បីត្រៀមខ្លួនសម្រាប់សង្គម ៥.០ (Society 5.0)។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រចម្រុះ ដោយរួមបញ្ចូលការបង្កើតរចនាសម្ព័ន្ធរង្វាស់ជាលក្ខណៈគុណវិស័យ និងការធ្វើតេស្តជាលក្ខណៈបរិមាណវិស័យលើនិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យចំនួន ១៣៧ នាក់នៅទីក្រុង Bandung។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Connor-Davidson Resilience Scale (CD-RISC) Adaptation ការសម្របតាមមាត្រដ្ឋានភាពធន់របស់ Connor-Davidson សម្រាប់ភាពធន់ផ្នែកឌីជីថល |
មានភាពស័ក្តិសមខ្ពស់ក្នុងការវាស់ស្ទង់សមត្ថភាពសម្របខ្លួនក្នុងបរិបទសង្គម ៥.០ និងមានកម្រិតភាពជឿជាក់ខ្ពស់ (Cronbach's Alpha ០,៩១៧)។ | ពឹងផ្អែកលើការរាយការណ៍ដោយខ្លួនឯង (Self-reported) ដែលអាចប្រឈមនឹងភាពលម្អៀងក្នុងការឆ្លើយតប។ | រកឃើញថានិស្សិត ៦៤,៩% មានភាពធន់ផ្នែកឌីជីថលកម្រិតខ្ពស់កំឡុងពេលរៀនអនឡាញ។ |
| Cassidy & Eachus Academic Resiliency Scale មាត្រដ្ឋានវាស់ស្ទង់ភាពធន់ផ្នែកសិក្សារបស់ Cassidy & Eachus |
គ្របដណ្តប់យ៉ាងទូលំទូលាយលើទិដ្ឋភាពនៃការតស៊ូ ការស្វែងរកជំនួយ និងការឆ្លើយតបផ្នែកអារម្មណ៍។ | តម្រូវឱ្យមានការជម្រុះចោលនូវសំណួរមួយចំនួន (១២ សំណួរត្រូវបានកាត់ចេញ) ដោយសារមិនមានទំនាក់ទំនងគ្នាស៊ីជម្រៅតាមបែបស្ថិតិ។ | បង្កើតបាននូវសំណុំរង្វាស់ចំនួន ៤១ សំណួរដែលមានសុពលភាពខ្ពស់សម្រាប់វាយតម្លៃជំនាញសិក្សា។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះពឹងផ្អែកជាចម្បងលើការប្រមូលទិន្នន័យតាមរយៈកម្រងសំណួរអនឡាញ ដែលចំណាយធនធានតិចតួច ប៉ុន្តែទាមទារជំនាញខ្ពស់ក្នុងការវិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងទៅលើសំណាកនិស្សិតចំនួន ១៣៧ នាក់មកពីសាកលវិទ្យាល័យធំៗនៅទីក្រុង Bandung ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី។ ដោយសារទិន្នន័យនេះផ្តោតលើនិស្សិតនៅទីក្រុង វាអាចមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពេញលេញពីស្ថានភាពពិតប្រាកដរបស់និស្សិតនៅតាមបណ្តាខេត្តដាច់ស្រយាលក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលជួបប្រទះបញ្ហាកង្វះខាតហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត និងឧបករណ៍សិក្សានោះទេ។
វិធីសាស្ត្រវាស់ស្ទង់នេះមានសារៈសំខាន់ និងអាចកែសម្រួលយកមកអនុវត្តនៅកម្ពុជា ដើម្បីវាយតម្លៃសមត្ថភាពសម្របខ្លួនរបស់និស្សិតក្នុងយុគសម័យអប់រំឌីជីថល។
ជារួម ការយកឧបករណ៍រង្វាស់ទាំងនេះមកកែសម្រួលឱ្យស្របតាមបរិបទវប្បធម៌កម្ពុជា នឹងជួយដល់ស្ថាប័នឧត្តមសិក្សាក្នុងការកំណត់អត្តសញ្ញាណនិស្សិតដែលត្រូវការជំនួយ និងពង្រឹងប្រព័ន្ធគាំទ្រឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Digital Resilience | ជាសមត្ថភាពរបស់បុគ្គលក្នុងការសម្របខ្លួន ទប់ទល់ និងងើបឡើងវិញពីបញ្ហាប្រឈម ឬហានិភ័យផ្សេងៗដែលកើតឡើងក្នុងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា និងប្រព័ន្ធឌីជីថល (ដូចជាបញ្ហាប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត ឬកង្វះឧបករណ៍សិក្សា)។ | ដូចជាមានប្រព័ន្ធការពាររាងកាយរឹងមាំ ដែលជួយឱ្យយើងមិនងាយឈឺនៅពេលត្រូវប្រឈមនឹងអាកាសធាតុអាក្រក់ តែនេះជាភាពរឹងមាំផ្លូវចិត្តពេលជួបបញ្ហាបច្ចេកវិទ្យា។ |
| Society 5.0 | ជាទស្សនទាននៃសង្គមថ្មីមួយផ្តួចផ្តើមដោយប្រទេសជប៉ុន ដែលផ្តោតលើការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាទំនើប (ដូចជា AI, Big Data, និង IoT) ដើម្បីបម្រើនិងលើកកម្ពស់គុណភាពជីវិតមនុស្សជាធំ ដោយភ្ជាប់ពិភពពិត និងពិភពឌីជីថលចូលគ្នាយ៉ាងស្អិតរមួតដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាសង្គម។ | ដូចជាការមានជំនួយការយន្តការដ៏ឆ្លាតវៃម្នាក់ ដែលយល់ចិត្ត និងជួយសម្រួលគ្រប់កិច្ចការប្រចាំថ្ងៃរបស់យើង ដើម្បីឱ្យយើងមានពេលរីករាយនឹងជីវិតច្រើនជាងមុន ដោយមិនក្លាយជាទាសករបច្ចេកវិទ្យា។ |
| Academic Resilience | ជាសមត្ថភាពរបស់និស្សិតក្នុងការជម្នះនូវឧបសគ្គ សម្ពាធ ឬបរាជ័យក្នុងការសិក្សា (ដូចជាពិន្ទុធ្លាក់ចុះ កិច្ចការច្រើន ឬការផ្លាស់ប្តូរទៅរៀនអនឡាញ) ហើយនៅតែអាចបន្តរក្សាការតស៊ូ និងទទួលបានលទ្ធផលល្អ។ | ដូចជាកីឡាករដែលដួលកំឡុងពេលរត់ប្រណាំង តែនៅតែក្រោកឈររត់បន្តរហូតដល់ទីព្រ័ត្រដោយមិនបោះបង់។ |
| Cronbach's Alpha | ជារង្វាស់ស្ថិតិដែលអ្នកស្រាវជ្រាវប្រើដើម្បីវាស់ស្ទង់ភាពជឿជាក់ និងភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃកម្រងសំណួរ (Internal consistency) ថាតើសំណួរទាំងអស់នោះពិតជាកំពុងវាស់ស្ទង់នូវគោលគំនិតតែមួយដូចគ្នាដែរឬទេ។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់វត្ថុមួយនៅលើជញ្ជីង៣ផ្សេងគ្នា បើជញ្ជីងទាំង៣បង្ហាញទម្ងន់ដូចគ្នា នោះមានន័យថាជញ្ជីងនោះមានភាពជឿជាក់ខ្ពស់ក្នុងការវាស់វែង។ |
| Structural Equation Modeling (SEM) | ជាបច្ចេកទេសវិភាគស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដែលរួមបញ្ចូលគ្នានូវការវិភាគកត្តា (Factor Analysis) និងការវិភាគតំរែតំរង់ (Regression) ដើម្បីសិក្សាពីទំនាក់ទំនងដ៏ស្មុគស្មាញរវាងអថេរច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ព្រមទាំងសាកល្បងថាតើទ្រឹស្តីស្របគ្នានឹងទិន្នន័យជាក់ស្តែងដែរឬទេ។ | ដូចជាការគូសផែនទីបណ្តាញផ្លូវថ្នល់ដ៏ស្មុគស្មាញ ដើម្បីមើលថាការស្ទះចរាចរណ៍នៅផ្លូវមួយ អាចជះឥទ្ធិពលតវាងគ្នាយ៉ាងដូចម្តេចដល់ផ្លូវផ្សេងៗទៀតក្នុងទីក្រុងក្នុងពេលតែមួយ។ |
| locus of control | ជាកម្រិតនៃជំនឿរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗដែលជឿថាខ្លួនឯង (Internal) ឬកត្តាខាងក្រៅ (External) ជាអ្នកកំណត់លទ្ធផលនៃព្រឹត្តិការណ៍ក្នុងជីវិតរបស់ពួកគេ។ អ្នកមាន Internal Locus of Control ជឿថាភាពជោគជ័យ ឬបរាជ័យកើតចេញពីសកម្មភាពរបស់ខ្លួន។ | ដូចជាអ្នកបើកបរដែលជឿថាសុវត្ថិភាពក្នុងការធ្វើដំណើរគឺអាស្រ័យលើការប្រុងប្រយ័ត្នរបស់ខ្លួន (Internal) មិនមែនអាស្រ័យលើព្រហ្មលិខិត ឬសំណាង (External) នោះទេ។ |
| self-efficacy | ជាជំនឿជាក់ ឬការវាយតម្លៃរបស់បុគ្គលម្នាក់ទៅលើសមត្ថភាពខ្លួនឯង ក្នុងការអនុវត្តសកម្មភាព ឬជម្នះឧបសគ្គណាមួយឱ្យសម្រេចបានជោគជ័យតាមគោលដៅដែលបានកំណត់។ | ដូចជាសិស្សដែលជឿជាក់លើខ្លួនឯងមុនពេលប្រឡងថា "ខ្ញុំអាចធ្វើបាន" ព្រោះពួកគេដឹងច្បាស់ពីសមត្ថភាពនៃការត្រៀមខ្លួនរបស់ពួកគេ។ |
| Item-Total Correlation | ជាការធ្វើតេស្តស្ថិតិដើម្បីពិនិត្យមើលថាតើសំណួរនីមួយៗក្នុងកម្រងសំណួរ មានទំនាក់ទំនងកម្រិតណាជាមួយនឹងពិន្ទុសរុបនៃកម្រងសំណួរទាំងមូល ដើម្បីជម្រុះចោលសំណួរដែលមិនមានប្រយោជន៍ ឬមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពីគោលដៅរួមនៃការវាស់ស្ទង់។ | ដូចជាការសាកល្បងកីឡាករម្នាក់ៗក្នុងក្រុមបាល់ទាត់ថាតើទម្រង់លេងរបស់ពួកគេស៊ីសង្វាក់នឹងទម្រង់លេងរបស់ក្រុមទាំងមូលដែរឬទេ បើមិនស៊ីគ្នាទេ ពួកគេនឹងត្រូវដកចេញពីបញ្ជីកីឡាករ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
