បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះពិនិត្យមើលពីរបៀបដែលចំណូលចិត្តទៅលើវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវ (បរិមាណវិស័យ គុណវិស័យ ឬចម្រុះ) ជះឥទ្ធិពលដល់អាកប្បកិរិយាសិក្សា និងការយល់ឃើញរបស់និស្សិតបរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ផ្នែកអប់រំ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្ទង់មតិ និងការវិភាគទិន្នន័យតាមបែបស្ថិតិ ដើម្បីសាកល្បងសម្មតិកម្មចំនួនប្រាំពីរ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Quantitative Research Orientation ចំណូលចិត្តស្រាវជ្រាវបរិមាណវិស័យ (Quantitative) |
និស្សិតមើលឃើញពីអត្ថប្រយោជន៍នៃការស្រាវជ្រាវខ្ពស់ ព្រមទាំងមានឆន្ទៈរៀនវគ្គស្រាវជ្រាវបន្ថែមទោះបីវាមិនមែនជាកាតព្វកិច្ចក៏ដោយ។ | និស្សិតអាចនឹងមិនសូវឱ្យតម្លៃលើការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅតាមបែបបរិយាយ ដែលមិនអាចវាស់វែងជាតួលេខបាន។ ពួកគេច្រើនគិតថាការស្រាវជ្រាវគួរតែជាកាតព្វកិច្ចសម្រាប់គ្រូទាំងអស់។ | ចាត់ទុកការស្រាវជ្រាវថាមានប្រយោជន៍ខ្លាំង (Mean=75.529) និងមានឆន្ទៈខ្ពស់ក្នុងការរៀនមុខវិជ្ជាបន្ថែមក្រៅពីកាតព្វកិច្ច (Mean=6.235) លេចធ្លោជាងអ្នកនិយមគុណវិស័យ (p < 0.05)។ |
| Qualitative Research Orientation ចំណូលចិត្តស្រាវជ្រាវគុណវិស័យ (Qualitative) |
ផ្តោតសំខាន់លើការយល់ដឹងស៊ីជម្រៅនិងការបកស្រាយអត្ថន័យពីបទពិសោធន៍រស់នៅ និងបរិបទជាក់លាក់ ទោះជាឯកសារនេះបង្ហាញពីទស្សនៈអវិជ្ជមានច្រើនរបស់និស្សិតក៏ដោយ។ | និស្សិតចាត់ទុកមុខវិជ្ជាស្រាវជ្រាវថាជារឿងទាមទារការខិតខំខ្លាំង មិនសូវមានប្រយោជន៍ និងយល់ថាវាពុំសូវពាក់ព័ន្ធនឹងវិជ្ជាជីវៈរបស់ខ្លួន។ ពួកគេរៀនមុខវិជ្ជានេះតែកាលណាជាកាតព្វកិច្ចប៉ុណ្ណោះ។ | ចាត់ទុកមុខវិជ្ជាស្រាវជ្រាវថាមានភាពតានតឹងនិងទាមទារកម្លាំងខ្លាំងបំផុត (Demanding) ជាមួយនឹងមធ្យមភាគ Mean=10.065 ធៀបនឹងបរិមាណវិស័យ Mean=8.588 (p=0.019)។ |
| Mixed-Model Research Orientation ចំណូលចិត្តស្រាវជ្រាវវិធីសាស្ត្រចម្រុះ (Mixed-Model) |
ផ្តល់តុល្យភាពក្នុងការស្រាវជ្រាវ។ និស្សិតក្រុមនេះមើលឃើញថាការស្រាវជ្រាវមានភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំងទៅនឹងជីវិតវិជ្ជាជីវៈជាក់ស្តែងរបស់ពួកគេ។ | ទាមទារឱ្យមានការយល់ដឹងទាំងផ្នែកស្ថិតិ និងការវិភាគបែបបរិយាយ ដែលអាចស៊ីពេលនិងកម្លាំងច្រើនក្នុងការសិក្សាទម្រង់ទាំងពីរ។ | យល់ឃើញថាការស្រាវជ្រាវពិតជាមានភាពពាក់ព័ន្ធនឹងវិជ្ជាជីវៈរបស់ខ្លួនជាងនិស្សិតនិយមគុណវិស័យ (Mean=1.483, ពិន្ទុទាបតំណាងឱ្យការមិនយល់ស្របនឹងពាក្យថា 'irrelevant')។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ឯកសារមិនបានបញ្ជាក់លម្អិតពីការចំណាយហិរញ្ញវត្ថុទេ ប៉ុន្តែបានសង្កត់ធ្ងន់លើបន្ទុកពេលវេលា សម្ពាធផ្លូវចិត្តរបស់និស្សិត និងតម្រូវការជំនាញកម្មវិធីវិភាគទិន្នន័យ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅសាកលវិទ្យាល័យ Botswana ដោយប្រើប្រាស់សំណាកនិស្សិតបរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ផ្នែកអប់រំចំនួន ៧៨នាក់ ដែលជាទំហំសំណាកតូចនិងស្ថិតក្នុងបរិបទអាហ្វ្រិក។ ទោះបីជាមានដែនកំណត់ផ្នែកភូមិសាស្ត្រនិងវប្បធម៌ក្តី ប៉ុន្តែបញ្ហានេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីស្ថានភាពនៅកម្ពុជា ដែលនិស្សិតបរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ភាគច្រើនតែងតែមានការភ័យខ្លាចចំពោះមុខវិជ្ជាស្រាវជ្រាវ និងស្ថិតិ។
លទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍកម្មវិធីសិក្សា និងគរុកោសល្យបង្រៀនមុខវិជ្ជាស្រាវជ្រាវនៅតាមគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សានៅកម្ពុជា។
សរុបមក ការយល់ដឹងពីចំណូលចិត្តនិងការភ័យខ្លាចរបស់និស្សិតអាចជួយសាកលវិទ្យាល័យនៅកម្ពុជាបង្កើតបរិយាកាសសិក្សាដែលកាន់តែមានភាពទាក់ទាញ កាត់បន្ថយសម្ពាធ និងជំរុញវប្បធម៌ស្រាវជ្រាវពិតប្រាកដ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Research inclination / Research orientation (ទំនោរ ឬចំណូលចិត្តស្រាវជ្រាវ) | ទំនោរ ឬការពេញចិត្តពីធម្មជាតិរបស់និស្សិត ឬអ្នកស្រាវជ្រាវទៅលើវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវជាក់លាក់ណាមួយ (ដូចជាបរិមាណវិស័យ គុណវិស័យ ឬចម្រុះ) ដែលជះឥទ្ធិពលដល់របៀបដែលពួកគេរៀន ជ្រើសរើសប្រធានបទ និងធ្វើការស្រាវជ្រាវ។ | ដូចជាការដែលចុងភៅម្នាក់ចូលចិត្តប្រើកាំបិតប៉័ងតោជាងកាំបិតតូច ព្រោះគាត់ធ្លាប់ដៃនិងទុកចិត្តលើវាជាង ទោះបីជាមុខម្ហូបខ្លះតម្រូវឱ្យប្រើកាំបិតតូចក៏ដោយ។ |
| Quantitative research (ការស្រាវជ្រាវបរិមាណវិស័យ) | វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវដែលផ្តោតលើការប្រមូលទិន្នន័យជាតួលេខ និងប្រើប្រាស់រូបមន្តគណិតវិទ្យាឬស្ថិតិដើម្បីវិភាគរកលទ្ធផល សាកល្បងសម្មតិកម្ម និងធ្វើការសន្និដ្ឋានជាទូទៅ។ | ដូចជាការរាប់ចំនួនសិស្សដែលប្រឡងជាប់ដើម្បីវាយតម្លៃគុណភាពសាលាជារួម ដោយផ្អែកលើតួលេខច្បាស់លាស់។ |
| Qualitative research (ការស្រាវជ្រាវគុណវិស័យ) | វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវដែលផ្តោតលើការប្រមូលទិន្នន័យជាអត្ថបទ ពាក្យសម្ដី ឬការសង្កេតដោយផ្ទាល់ ដើម្បីស្វែងយល់ឱ្យបានស៊ីជម្រៅពីអត្ថន័យ បទពិសោធន៍ និងអាកប្បកិរិយារបស់មនុស្ស ក្នុងបរិបទជាក់លាក់ណាមួយ។ | ដូចជាការសម្ភាសន៍សិស្សម្នាក់ៗឱ្យរៀបរាប់ពីមូលហេតុដែលពួកគេចូលចិត្តរៀនគណិតវិទ្យា ដើម្បីយល់ពីអារម្មណ៍ពិតរបស់ពួកគេ ជំនួសឱ្យការគ្រាន់តែរាប់ចំនួនអ្នកចូលចិត្ត។ |
| Mixed-model research (ការស្រាវជ្រាវវិធីសាស្ត្រចម្រុះ) | ការរួមបញ្ចូលគ្នានៃវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវបរិមាណវិស័យ (តួលេខ) និងគុណវិស័យ (អត្ថបទ) នៅក្នុងការសិក្សាតែមួយ ដើម្បីទទួលបានទិន្នន័យគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ និងលទ្ធផលដែលរឹងមាំ និងអាចបកស្រាយបានកាន់តែច្បាស់។ | ដូចជាគ្រូពេទ្យដែលមិនត្រឹមតែវាស់កម្តៅអ្នកជំងឺ (ប្រើតួលេខ) តែថែមទាំងសាកសួរពីអាការៈនិងអារម្មណ៍អ្នកជំងឺ (ប្រើពាក្យសម្តី) ដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។ |
| Self-efficacy (ជំនឿជាក់លើសមត្ថភាពខ្លួនឯង) | ជំនឿជាក់របស់បុគ្គលម្នាក់ៗទៅលើសមត្ថភាពរបស់ខ្លួនក្នុងការបំពេញកិច្ចការ ឬជម្នះឧបសគ្គណាមួយឱ្យបានជោគជ័យ ដែលវាជះឥទ្ធិពលផ្ទាល់ដល់កម្រិតនៃការខិតខំប្រឹងប្រែង ការតាំងចិត្ត និងលទ្ធផលការងាររបស់ពួកគេ។ | ដូចជាកីឡាករដែលជឿជាក់ក្នុងចិត្តថាខ្លួនអាចរត់ដល់ទី ទោះបីជាហត់យ៉ាងណាក៏នៅតែខំប្រឹងបន្តរហូតដល់ចប់ដោយមិនបោះបង់។ |
| Analysis of Variance - ANOVA (ការវិភាគវ៉ារ្យ៉ង់) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិមួយប្រភេទដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគ (mean) នៃក្រុមទិន្នន័យចាប់ពីបីឡើងទៅ ដើម្បីចង់ដឹងថាតើក្រុមទាំងនោះមានភាពខុសគ្នាគួរឱ្យកត់សម្គាល់តាមបែបស្ថិតិ (significant difference) ដែរឬទេ។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបពិន្ទុជាមធ្យមរបស់សិស្សថ្នាក់ទីA ទីB និងទីC ដើម្បីមើលថាតើថ្នាក់ទាំងបីនេះពិតជារៀនពូកែខុសគ្នាដាច់មែនឬអត់។ |
| Post-hoc LSD analysis (ការវិភាគ LSD ក្រោយការសាកល្បង) | ជាការធ្វើតេស្តស្ថិតិបន្ថែម (Least Significant Difference) ក្រោយពេលធ្វើការវិភាគ ANOVA រួចហើយឃើញថាមានភាពខុសគ្នា គោលបំណងគឺដើម្បីស្វែងរកឱ្យច្បាស់ថាតើក្រុមមួយណាពិតជាមានភាពខុសគ្នាពីក្រុមមួយណាប្រាកដ។ | បន្ទាប់ពីដឹងថាថ្នាក់ទាំងបី (A, B, C) មានកម្រិតសិស្សពូកែខុសគ្នា ការវិភាគនេះប្រៀបដូចជាការផ្ទៀងផ្ទាត់បញ្ជាក់ថា តើថ្នាក់ A ពូកែជាង B ឬ B ពូកែជាង C ឱ្យប្រាកដ។ |
| Action research (ការស្រាវជ្រាវសកម្មភាព) | ការស្រាវជ្រាវដែលធ្វើឡើងដោយអ្នកអនុវត្តផ្ទាល់ (ឧទាហរណ៍៖ គ្រូបង្រៀន) នៅក្នុងបរិស្ថានការងាររបស់ពួកគេផ្ទាល់ (ក្នុងថ្នាក់រៀន) ដើម្បីរកដំណោះស្រាយជាក់ស្តែងចំពោះបញ្ហាប្រឈម និងដើម្បីកែលម្អគុណភាពការងាររបស់ខ្លួនជាប្រចាំ។ | ដូចជាជាងជួសជុលឡានសាកល្បងប្តូរវិធីសាស្ត្រជួសជុលថ្មីមួយ ហើយសង្កេតមើលថាតើឡានដើរស្រួលជាងមុនឬអត់ ដើម្បីយកជាបទពិសោធន៍កែច្នៃការជួសជុលលើកក្រោយៗទៀត។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖