បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះឆ្លើយតបទៅនឹងតម្រូវការចាំបាច់ក្នុងការកែប្រែគំរូនៃការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀនបែបប្រពៃណី ដើម្បីឱ្យស្របតាមបរិបទអប់រំសម័យទំនើប និងដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះការត្រៀមខ្លួនរបស់គ្រូបង្រៀនក្នុងការអនុវត្តអភិក្រម STEAM (វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា វិស្វកម្ម សិល្បៈ និងគណិតវិទ្យា) ដែលមានលក្ខណៈអន្តរកម្មវិស័យ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកនិពន្ធបានប្រើប្រាស់ការវិភាគទ្រឹស្តីលើឯកសារគរុកោសល្យ និងគោលនយោបាយ រួមផ្សំជាមួយនឹងការសិក្សាករណីជាក់ស្តែងនៃការបង្កើតគំរូគ្រប់គ្រងការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀនបែបថ្មីនៅសាកលវិទ្យាល័យ Immanuel Kant Baltic Federal University។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Traditional Teacher Training (Baseline) ការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូបង្រៀនបែបប្រពៃណី |
មានរចនាសម្ព័ន្ធច្បាស់លាស់ និងផ្តោតខ្លាំងលើចំណេះដឹងជំនាញឯកទេសនីមួយៗដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។ | ខ្វះការតភ្ជាប់រវាងមុខវិជ្ជា (Interdisciplinary) និងមិនសូវឆ្លើយតបនឹងបម្រែបម្រួលបច្ចេកវិទ្យា ឬបរិបទការងារជាក់ស្តែង។ | និស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាមិនទាន់មានភាពត្រៀមខ្លួនពេញលេញសម្រាប់ការអនុវត្តការបង្រៀនបែប STEAM ឬដោះស្រាយបញ្ហាជាក់ស្តែង។ |
| STEAM-approach (Proposed Model) អភិក្រម STEAM (វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា វិស្វកម្ម សិល្បៈ គណិតវិទ្យា) |
ជំរុញគំនិតច្នៃប្រឌិត ការគិតស៊ីជម្រៅ និងការដោះស្រាយបញ្ហាតាមរយៈគម្រោង (Project-based) ដែលសមស្របនឹងទីផ្សារការងារសតវត្សរ៍ទី២១។ | ទាមទារឱ្យមានការរៀបចំកម្មវិធីសិក្សាថ្មីទាំងស្រុង និងត្រូវការធនធានសម្ភារៈឧបទេសបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់។ | ការបង្កើតកម្មវិធីអនុបណ្ឌិតថ្មី និងមជ្ឈមណ្ឌល STEAM-PARK ដើម្បីគាំទ្រការស្រាវជ្រាវ និងការអនុវត្តជាក់ស្តែង។ |
| WorldSkills Demonstration Exam ការប្រឡងបង្ហាញសមត្ថភាពតាមស្តង់ដារ WorldSkills |
វាយតម្លៃសមត្ថភាពវិជ្ជាជីវៈជាក់ស្តែងដោយឯករាជ្យ និងមានស្តង់ដារអន្តរជាតិ ដែលធានាបាននូវគុណភាពនិស្សិត។ | ត្រូវការការវិនិយោគខ្ពស់លើឧបករណ៍ និងការបណ្តុះបណ្តាលអ្នកជំនាញដើម្បីរៀបចំការប្រឡង។ | ប្រើប្រាស់សម្រាប់ការវាយតម្លៃបញ្ចប់ការសិក្សា ដើម្បីបញ្ជាក់ពីសមត្ថភាពត្រៀមខ្លួនចូលបម្រើការងាររបស់និស្សិត។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តគំរូនេះទាមទារការវិនិយោគគួរឱ្យកត់សម្គាល់លើហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា និងការកសាងបណ្តាញភាពជាដៃគូ។
ការសិក្សានេះធ្វើឡើងក្នុងបរិបទនៃសាកលវិទ្យាល័យ Immanuel Kant Baltic Federal University នៅតំបន់ Kaliningrad ប្រទេសរុស្ស៊ី ដែលមានប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីអប់រំ និងការគាំទ្រពីរដ្ឋាភិបាលជាក់លាក់។ សម្រាប់កម្ពុជា ការអនុវត្តអាចជួបប្រទះបញ្ហាខ្វះខាតធនធានបច្ចេកវិទ្យា និងអ្នកជំនាញក្នុងដំណាក់កាលដំបូង។
វិធីសាស្ត្រនេះមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងសម្រាប់កម្ពុជាក្នុងការធ្វើទំនើបកម្មវិស័យអប់រំ ជាពិសេសក្នុងការបណ្តុះបណ្តាលគ្រូជំនាន់ថ្មី។
គំរូនៃភាពជាដៃគូរវាងសាកលវិទ្យាល័យ និងសាលារៀន គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រគន្លឹះដែលអាចជួយកម្ពុជាដោះស្រាយបញ្ហាកង្វះធនធាន និងពង្រឹងគុណភាពគ្រូបង្រៀនបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| STEAM-approach | ជាវិធីសាស្ត្រអប់រំដែលធ្វើសមាហរណកម្មវិទ្យាសាស្ត្រ (Science) បច្ចេកវិទ្យា (Technology) វិស្វកម្ម (Engineering) សិល្បៈ (Arts) និងគណិតវិទ្យា (Mathematics) ចូលគ្នាដើម្បីបង្រៀនសិស្សឱ្យចេះដោះស្រាយបញ្ហាជាក់ស្តែងដោយប្រើគំនិតច្នៃប្រឌិត។ | ដូចជាការចម្អិនម្ហូបដ៏ឆ្ងាញ់មួយ ដែលត្រូវការទាំងចំណេះដឹងអំពីគ្រឿងផ្សំ (វិទ្យាសាស្ត្រ) ឧបករណ៍ (បច្ចេកវិទ្យា) ការវាស់វែង (គណិតវិទ្យា) និងការតុបតែងឱ្យស្អាត (សិល្បៈ)។ |
| Interdisciplinarity | ជាការសិក្សាដែលផ្សារភ្ជាប់មុខវិជ្ជាពីរឬច្រើនចូលគ្នា ដើម្បីពិនិត្យមើលប្រធានបទមួយពីជ្រុងផ្សេងៗគ្នា ដោយមិនបំបែកមុខវិជ្ជាដាច់ដោយឡែកពីគ្នាឡើយ។ | ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះមួយ ដែលត្រូវប្រើចំណេះដឹងពីជាងឈើ ជាងភ្លើង និងស្ថាបត្យករ ធ្វើការរួមគ្នាដើម្បីសម្រេចគោលដៅតែមួយ។ |
| WorldSkills | ជាស្តង់ដារអន្តរជាតិសម្រាប់ការប្រកួតប្រជែងជំនាញវិជ្ជាជីវៈ ដែលនៅក្នុងឯកសារនេះ ត្រូវបានគេយកមកប្រើជាខ្នាតវាស់សម្រាប់វាយតម្លៃសមត្ថភាពអនុវត្តជាក់ស្តែងរបស់គ្រូបង្រៀន។ | ប្រៀបដូចជាការប្រកួតកីឡាអូឡាំពិក (Olympics) ប៉ុន្តែសម្រាប់ជំនាញការងារនិងវិជ្ជាជីវៈ។ |
| Demonstration exam | ជាទម្រង់នៃការប្រឡងដែលតម្រូវឱ្យនិស្សិតអនុវត្តការងារជាក់ស្តែងនៅក្នុងស្ថានភាពដូចកន្លែងធ្វើការពិតប្រាកដ ដើម្បីបង្ហាញពីជំនាញរបស់ពួកគេ ជំនួសឱ្យការសរសេរចម្លើយលើក្រដាស។ | ដូចជាការប្រឡងយកប័ណ្ណបើកបរ ដែលតម្រូវឱ្យអ្នកបើកបរឡានជាក់ស្តែងបង្ហាញគ្រូ មិនមែនគ្រាន់តែឆ្លើយសំណួរក្នុងក្រដាសនោះទេ។ |
| Socio-educational ecosystem | ជាបណ្តាញទំនាក់ទំនងដ៏ស្មុគស្មាញរវាងសាលារៀន សាកលវិទ្យាល័យ ស្ថាប័នរដ្ឋ និងសហគមន៍ ដែលធ្វើការរួមគ្នា និងជួយគ្នាទៅវិញទៅមកដើម្បីបង្កើតបរិយាកាសសិក្សាពេញលេញមួយ។ | ដូចជាប្រព័ន្ធព្រៃឈើមួយដែលមានដើមឈើ សត្វ ទឹក និងដី អាស្រ័យគ្នាទៅវិញទៅមកដើម្បីរស់រានមានជីវិត។ |
| Phenomenon-based learning | ជាវិធីសាស្ត្របង្រៀនដែលចាប់ផ្តើមដោយការសង្កេតលើបាតុភូតពិតជាក់ស្តែងក្នុងពិភពលោក (ដូចជា ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ) ហើយប្រើប្រាស់មុខវិជ្ជាផ្សេងៗដើម្បីពន្យល់ពីបាតុភូតនោះ។ | ជំនួសឱ្យការរៀនទ្រឹស្តី "ទំនាញផែនដី" ក្នុងសៀវភៅ សិស្សសិក្សាពីសំណួរថា "ហេតុអ្វីបានជាផ្លែប៉ោមធ្លាក់ចុះ?" ហើយរកឃើញចម្លើយតាមរយៈការពិសោធន៍។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
