បញ្ហា (The Problem)៖ តើកម្រិតនៃការប្តេជ្ញាចិត្តចំពោះអង្គភាពរបស់បុគ្គលិកនៅរដ្ឋបាលខេត្តស្រះកែវមានកម្រិតណា ហើយកត្តាប្រជាសាស្ត្រអ្វីខ្លះដែលជះឥទ្ធិពលដល់ការប្តេជ្ញាចិត្តនេះ?
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះជារចនាបទស្រាវជ្រាវបរិមាណដោយប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យពីបុគ្គលិក និងវិភាគដោយប្រើស្ថិតិពិពណ៌នា។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Statistics ការវិភាគស្ថិតិពិពណ៌នា (ប្រេកង់ ភាគរយ មធ្យមភាគ) |
ងាយស្រួលក្នុងការសង្ខេបទិន្នន័យធំៗ និងបង្ហាញពីរូបភាពរួមនៃកម្រិតប្តេជ្ញាចិត្តរបស់បុគ្គលិក។ | មិនអាចបញ្ជាក់ពីទំនាក់ទំនងស៊ីជម្រៅ ឬភាពខុសគ្នាជាក់លាក់រវាងក្រុមប្រជាសាស្ត្រនីមួយៗបានទេ។ | រកឃើញថាកម្រិតនៃការប្តេជ្ញាចិត្តជារួមរបស់បុគ្គលិកស្ថិតក្នុងកម្រិតខ្ពស់បំផុត (មធ្យមភាគ ៤.២៩) ដោយកត្តាអាកប្បកិរិយាឈានមុខគេ។ |
| Comparative Mean Analysis (t-test/ANOVA) ការវិភាគប្រៀបធៀបមធ្យមភាគអថេរប្រជាសាស្ត្រ |
អាចកំណត់អត្តសញ្ញាណក្រុមបុគ្គលិកដែលមានកម្រិតប្តេជ្ញាចិត្តខុសៗគ្នា ដើម្បីជួយអ្នកគ្រប់គ្រងរៀបចំគោលនយោបាយចំគោលដៅ។ | អាចបង្ហាញត្រឹមតែភាពខុសគ្នាតាមស្ថិតិ ប៉ុន្តែមិនអាចពន្យល់ពីមូលហេតុស៊ីជម្រៅនៃភាពខុសគ្នានោះទេ (ទាមទារការស្រាវជ្រាវគុណវិស័យបន្ថែម)។ | រកឃើញថាបុគ្គលិកប្រុស អាយុចន្លោះ ៤១-៥០ឆ្នាំ និងអ្នកមានប្រាក់ខែតិចជាង ១០,០០០បាត មានការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ជាងក្រុមដទៃ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមិនតម្រូវឲ្យមានធនធានបច្ចេកវិទ្យាស្មុគស្មាញឡើយ ដោយពឹងផ្អែកចម្បងលើកម្មវិធីវិភាគស្ថិតិទូទៅ និងការចុះប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់ពីបុគ្គលិក។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងរដ្ឋបាលខេត្តស្រះកែវ ប្រទេសថៃ ដោយផ្តោតលើមន្ត្រីនិងបុគ្គលិកចំនួន ២៧៣ នាក់ ដែលភាគច្រើនជាស្ត្រី អាយុ ៤១-៥០ឆ្នាំ និងមានកម្រិតបរិញ្ញាបត្រ។ ទោះបីជាខេត្តស្រះកែវមានព្រំប្រទល់ជាប់កម្ពុជាក៏ដោយ ក៏រចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋបាល ប្រព័ន្ធប្រាក់បៀវត្សរ៍ និងវប្បធម៌ការងារនៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋកម្ពុជាមានភាពខុសប្លែកគ្នា ដែលទាមទារឲ្យមានការកែសម្រួលបរិបទមុននឹងយកទិន្នន័យនេះមកប្រៀបធៀប។
វិធីសាស្ត្រវាស់ស្ទង់ការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់បុគ្គលិកនេះ គឺមានប្រយោជន៍ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់ស្ថាប័នរដ្ឋ និងឯកជននៅកម្ពុជាក្នុងការវាយតម្លៃការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស។
ជារួម ការអនុវត្តឧបករណ៍វាស់ស្ទង់តាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រនេះ នឹងជួយឲ្យថ្នាក់ដឹកនាំស្ថាប័ននៅកម្ពុជាអាចកំណត់ពីចំណុចខ្វះខាត និងដាក់ចេញនូវយុទ្ធសាស្ត្រថែរក្សាបុគ្គលិកឆ្នើមបានយ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Organizational Commitment | កម្រិតដែលបុគ្គលិកមានអារម្មណ៍ភ្ជាប់ខ្លួនទៅនឹងអង្គភាពរបស់ពួកគេ ទាំងផ្នែកមនោសញ្ចេតនា (Attitude) ការបន្តការងារ (Behavior) និងកាតព្វកិច្ចសង្គម (Social Norms) ដោយមានបំណងចង់រួមចំណែកឲ្យស្ថាប័នទទួលបានជោគជ័យ។ | ដូចជាអារម្មណ៍ដែលអ្នកគាំទ្រស្មោះស្ម័គ្រនឹងក្រុមបាល់ទាត់ដែលខ្លួនស្រលាញ់ ទោះជាក្រុមនោះជួបឧបសគ្គយ៉ាងណាក៏ដោយ។ |
| Exchange theory | ទ្រឹស្តីសង្គមវិទ្យាដែលពន្យល់ថា អន្តរកម្មរបស់មនុស្សនៅក្នុងស្ថាប័នគឺផ្អែកលើការវាយតម្លៃពីផលចំណេញ (រង្វាន់ ប្រាក់ខែ) និងការខាតបង់ (ពេលវេលា កម្លាំងកាយ)។ | ដូចជាការថ្លឹងថ្លែងមុននឹងទិញទំនិញ ដោយយើងគិតថាវាសាកសមនឹងលុយដែលយើងត្រូវចំណាយដែរឬទេ។ |
| Norm of reciprocity | គោលការណ៍សង្គមដែលចែងថាមនុស្សគួរតែតបស្នងសងគុណចំពោះអ្នកដែលបានជួយ ឬផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់ពួកគេ ដែលនេះជាមូលដ្ឋានមួយធ្វើឲ្យបុគ្គលិកមានការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ចំពោះអង្គភាព។ | ដូចជាច្បាប់ធម្មជាតិសាមញ្ញដែលថា "បើអ្នកជួយខ្ញុំ ខ្ញុំនឹងជួយអ្នកវិញ"។ |
| Hygiene factors | កត្តាក្នុងបរិយាកាសការងារយោងតាមទ្រឹស្តីរបស់ Herzberg (ដូចជាប្រាក់ខែ សន្តិសុខការងារ លក្ខខណ្ឌការងារ) ដែលបើមិនមានគ្រប់គ្រាន់ទេវានឹងធ្វើឲ្យបុគ្គលិកមិនពេញចិត្ត ប៉ុន្តែវាមិនមែនជាកត្តាដែលជំរុញទឹកចិត្តឲ្យធ្វើការខ្លាំងជាងមុននោះទេ។ | ដូចជាអុកស៊ីសែនសម្រាប់ដកដង្ហើម បើយើងមានវា យើងមិនសូវចាប់អារម្មណ៍ទេ តែបើយើងខ្វះវា យើងប្រាកដជាថប់ដង្ហើមមិនខាន។ |
| Need for achievement | កម្លាំងជំរុញផ្លូវចិត្តរបស់បុគ្គលិកយោងតាមទ្រឹស្តី McClelland ក្នុងការប្រកួតប្រជែងដើម្បីភាពជោគជ័យ និងការខិតខំប្រឹងប្រែងយកឈ្នះលើឧបសគ្គលំបាកៗដើម្បីសម្រេចគោលដៅការងារ។ | ដូចជាអ្នកលេងហ្គេមដែលតែងតែចង់បំបែកកំណត់ត្រាពិន្ទុចាស់របស់ខ្លួនឯងឲ្យបានខ្ពស់ជាងមុនជានិច្ច។ |
| Expectancy theory | ទ្រឹស្តីរំពឹងទុករបស់ Vroom ដែលលើកឡើងថា បុគ្គលិកនឹងខិតខំប្រឹងប្រែងធ្វើការប្រសិនបើពួកគេជឿថាការប្រឹងប្រែងនោះនឹងនាំទៅរកលទ្ធផលល្អ ហើយលទ្ធផលនោះនឹងផ្តល់រង្វាន់ដែលពួកគេចង់បាន។ | ដូចជាសិស្សម្នាក់ដែលខំរៀនទាំងយប់ទាំងថ្ងៃ ព្រោះគេជឿជាក់ថាការខំប្រឹងនេះនឹងជួយឱ្យគេប្រឡងជាប់បាននិទ្ទេស A។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
