បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះស្រាវជ្រាវអំពីកម្រិតនៃការអនុវត្តគោលការណ៍អភិបាលកិច្ចល្អ (Good Governance Principles) ក្នុងការបំពេញការងាររបស់បុគ្គលិក និងប្រៀបធៀបការអនុវត្តនេះដោយផ្អែកលើកត្តាផ្ទាល់ខ្លួន នៅក្នុងអង្គការរដ្ឋបាលឃុំបាងខ្វាន់ ខេត្តឆាក់ឆឺងសៅ ប្រទេសថៃ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះគឺជាការស្រាវជ្រាវបរិមាណ (Quantitative Research) ដែលប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យពីបុគ្គលិកគោលដៅ និងវិភាគដោយប្រើប្រាស់កម្មវិធីស្ថិតិ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Statistics (Frequency, Percentage, Mean, SD) ស្ថិតិពណ៌នា (ប្រេកង់ ភាគរយ មធ្យមភាគ និងគម្លាតស្តង់ដារ) |
ងាយស្រួលក្នុងការគណនា និងផ្តល់រូបភាពជារួមនៃកម្រិតនៃការអនុវត្តគោលការណ៍នីមួយៗបានយ៉ាងច្បាស់លាស់។ | មិនអាចប្រើប្រាស់ដើម្បីធ្វើតេស្តសម្មតិកម្ម ឬទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានអំពីទំនាក់ទំនងរវាងអថេរផ្សេងៗបានឡើយ។ | បានបង្ហាញថាគោលការណ៍សីលធម៌ (Morality) ត្រូវបានអនុវត្តក្នុងកម្រិតខ្ពស់ជាងគេ (មធ្យមភាគ ៤.៣០)។ |
| Inferential Statistics (t-test and One-way ANOVA) ស្ថិតិអនុមាន (t-test និង One-way ANOVA) |
អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកស្រាវជ្រាវធ្វើតេស្តសម្មតិកម្ម និងកំណត់ភាពខុសគ្នាដែលមានអត្ថន័យផ្នែកស្ថិតិរវាងក្រុមប្រជាជនគំរូ។ | ទាមទារឱ្យទិន្នន័យមានរបាយធម្មតា (Normal Distribution) និងមានទំហំគំរូធំល្មមទើបលទ្ធផលមានភាពសុក្រឹត។ | រកមិនឃើញមានភាពខុសគ្នានៃការអនុវត្តគោលការណ៍អភិបាលកិច្ចល្អ រវាងបុគ្គលិកដែលមានភេទ អាយុ កម្រិតសិក្សា តួនាទី និងបទពិសោធន៍ការងារខុសគ្នាឡើយ (p > 0.05)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះមិនតម្រូវឱ្យមានធនធានកុំព្យូទ័រ ឬបច្ចេកវិទ្យាជឿនលឿននោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារការចំណាយពេលវេលាលើការចុះប្រមូលទិន្នន័យផ្ទាល់ និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីវិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងតែនៅក្នុងអង្គការរដ្ឋបាលឃុំបាងខ្វាន់ នៃខេត្តឆាក់ឆឺងសៅ ប្រទេសថៃ ដោយមានទំហំគំរូតូចត្រឹមតែ ៧៥ នាក់ប៉ុណ្ណោះ។ លទ្ធផលនេះអាចមានភាពលម្អៀងទៅនឹងបរិបទរដ្ឋបាល និងវប្បធម៌ការងាររបស់តំបន់នោះផ្ទាល់។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ការយកលទ្ធផលនេះមកប្រើប្រាស់ផ្ទាល់អាចនឹងមិនឆ្លុះបញ្ចាំងពីតថភាពជាក់ស្តែងនៃរដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិរបស់យើងនោះទេ ដោយសារយើងមានច្បាប់ ទំហំស្ថាប័ន និងធនធានខុសគ្នា។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក្របខណ្ឌនៃការវាយតម្លៃអភិបាលកិច្ចល្អនេះ គឺមានប្រយោជន៍ខ្លាំងណាស់សម្រាប់គាំទ្រដល់ដំណើរការកំណែទម្រង់វិមជ្ឈការនៅកម្ពុជា។
ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃតាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រនេះ នឹងជួយឱ្យស្ថាប័នរដ្ឋបាលកម្ពុជាកំណត់បាននូវចំណុចខ្សោយរបស់ខ្លួន និងអាចលើកកម្ពស់គណនេយ្យភាពក្នុងការបម្រើសេវាសាធារណៈឱ្យកាន់តែប្រសើរ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Good Governance | គឺជាក្របខណ្ឌនៃការគ្រប់គ្រងនិងដឹកនាំស្ថាប័នរដ្ឋ ឬឯកជនឱ្យមានភាពយុត្តិធម៌ ប្រសិទ្ធភាព និងបើកចំហ ដែលផ្តោតលើការបម្រើផលប្រយោជន៍សាធារណៈជាចម្បង តាមរយៈការអនុវត្តគោលការណ៍តម្លាភាព ការចូលរួម និងការទទួលខុសត្រូវ។ | ដូចជាច្បាប់ទម្លាប់ក្នុងគ្រួសារមួយដែលតម្រូវឱ្យសមាជិកគ្រប់រូបធ្វើការងារដោយស្មោះត្រង់ មិនលាក់លៀម និងជួយគ្នាដើម្បីភាពសុខសាន្តក្នុងផ្ទះ។ |
| New Public Management (NPM) | គឺជាទ្រឹស្តីនៃការកែទម្រង់រដ្ឋបាលសាធារណៈដោយយកទម្រង់នៃការគ្រប់គ្រងរបស់វិស័យឯកជន (ដូចជាការវាយតម្លៃលើលទ្ធផលការងារ ការប្រកួតប្រជែង និងការចាត់ទុកប្រជាពលរដ្ឋជាអតិថិជន) មកអនុវត្តក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋ ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធភាពសេវាសាធារណៈ។ | ដូចជាការប្តូររបៀបធ្វើការងាររដ្ឋពីការិយាធិបតេយ្យស្មុគស្មាញ ទៅជារបៀបធ្វើការដូចក្រុមហ៊ុនឯកជនដែលបម្រើអតិថិជនយ៉ាងរហ័សនិងយកចិត្តទុកដាក់។ |
| Accountability | គឺជាកាតព្វកិច្ចរបស់មន្ត្រី ឬស្ថាប័នក្នុងការបំពេញការងារឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ការហ៊ានទទួលខុសត្រូវចំពោះរាល់ការសម្រេចចិត្ត និងសកម្មភាពរបស់ខ្លួនចំពោះមុខសាធារណជន ព្រមទាំងការព្រមទទួលយកការរិះគន់ ឬទណ្ឌកម្មពេលមានកំហុស។ | ដូចជាអ្នកបើកបរឡានដែលត្រូវហ៊ានទទួលខុសត្រូវ និងចេញមុខដោះស្រាយរាល់ការខូចខាត ប្រសិនបើគាត់បើកបរបង្កគ្រោះថ្នាក់ដោយការធ្វេសប្រហែសរបស់ខ្លួន។ |
| Transparency | គឺជាដំណើរការនៃការបង្ហាញព័ត៌មាន ទិន្នន័យថវិកា និងការសម្រេចចិត្តនានារបស់ស្ថាប័នឱ្យបានច្បាស់លាស់និងទូលំទូលាយ ដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋអាចមើលឃើញ តាមដាន និងត្រួតពិនិត្យបានយ៉ាងងាយស្រួល។ | ដូចជាការដាក់តាំងបង្អួចកញ្ចក់ថ្លានៅក្នុងផ្ទះបាយភោជនីយដ្ឋាន ដែលអនុញ្ញាតឱ្យភ្ញៀវអាចមើលឃើញផ្ទាល់ពីរបៀបដែលចុងភៅកំពុងចម្អិនម្ហូបរបស់ពួកគេ។ |
| Rule of law | គឺជាការអនុវត្តការងារដោយផ្អែកលើច្បាប់ជាធំ ពោលគឺរាល់បុគ្គល ឬមន្ត្រីទាំងអស់ត្រូវគោរពច្បាប់ស្មើៗគ្នា ហើយរាល់ការសម្រេចចិត្តត្រូវពឹងផ្អែកលើនីតិវិធីច្បាប់ជាជាងការប្រើប្រាស់អំណាចបុគ្គល ឬការរើសអើង។ | ដូចជាអាជ្ញាកណ្តាលក្នុងការប្រកួតបាល់ទាត់ដែលត្រូវផ្លុំកញ្ចែពិន័យកីឡាកររាល់ពេលមានកំហុស ដោយមិនខ្វល់ថាកីឡាករនោះល្បីល្បាញ ឬមកពីក្រុមណានោះទេ។ |
| Likert scale | គឺជាឧបករណ៍រង្វាស់នៅក្នុងកម្រងសំណួរស្រាវជ្រាវ ដែលតម្រូវឱ្យអ្នកឆ្លើយជ្រើសរើសកម្រិតនៃការយល់ឃើញរបស់ពួកគេចំពោះបញ្ហាអ្វីមួយ ជាទូទៅមាន ៥ កម្រិត (ពីមិនយល់ស្របបំផុត ដល់ យល់ស្របបំផុត) ដើម្បីបំប្លែងទិន្នន័យគុណភាពទៅជាលេខស្ថិតិ។ | ដូចជាការឱ្យពិន្ទុវាយតម្លៃសេវាកម្មភោជនីយដ្ឋានចាប់ពី ១ ផ្កាយ (អាក្រក់បំផុត) ដល់ ៥ ផ្កាយ (ល្អឥតខ្ចោះ) នៅលើកម្មវិធីទូរស័ព្ទ។ |
| One-way ANOVA | គឺជាវិធីសាស្ត្រវិភាគស្ថិតិដែលគេប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃក្រុមមនុស្ស ឬអថេរចាប់ពី ៣ ក្រុមឡើងទៅ ដើម្បីចង់ដឹងថាថាតើកត្តាទាំងនោះ (ឧទាហរណ៍៖ កម្រិតវប្បធម៌ ឬអាយុខុសគ្នា) មានឥទ្ធិពលធ្វើឱ្យលទ្ធផលខុសគ្នាយ៉ាងពិតប្រាកដក្នុងន័យស្ថិតិឬអត់។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបពិន្ទុប្រឡងមធ្យមរបស់សិស្សថ្នាក់ទី១០ ទី១១ និងទី១២ ក្នុងពេលតែមួយ ដើម្បីរកមើលថាតើកម្រិតថ្នាក់ពិតជាមានឥទ្ធិពលលើពិន្ទុរបស់ពួកគេឬអត់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
