បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះវាយតម្លៃគុណភាពនៃជីវិតការងាររបស់បុគ្គលិកនៅនាយកដ្ឋានរដ្ឋបាលខេត្ត ក្នុងស្រុកម៉ាខាម ខេត្តចាន់ថាបុរី និងកំណត់កត្តាប្រជាសាស្ត្រដែលជះឥទ្ធិពលដល់កម្រិតនៃការពេញចិត្តរបស់ពួកគេ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ អ្នកស្រាវជ្រាវបានធ្វើការស្ទង់មតិបរិមាណវិស័យ ដោយប្រើប្រាស់កម្រងសំណួរដើម្បីប្រមូលទិន្នន័យ និងវិភាគប្រៀបធៀបតាមរយៈស្ថិតិ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Descriptive Statistical Analysis ការវិភាគស្ថិតិពិពណ៌នា (មធ្យមភាគ និងគម្លាតស្តង់ដារ) |
ងាយស្រួលក្នុងការមើលឃើញរូបភាពជារួមនៃគុណភាពជីវិតការងារ តាមរយៈការដាក់ពិន្ទុលើទិដ្ឋភាពនីមួយៗ (ឧ. អំណាចសម្រេចចិត្ត បរិស្ថានការងារ)។ | មិនអាចបង្ហាញពីមូលហេតុស៊ីជម្រៅ ឬភាពខុសគ្នារវាងក្រុមបុគ្គលិកនីមួយៗបានច្បាស់លាស់។ | កម្រិតគុណភាពជីវិតការងារជារួមស្ថិតក្នុងកម្រិតខ្ពស់ (មធ្យមភាគ ២.៧៩) ដោយផ្នែកសមត្ថភាពគ្រប់គ្រងខ្លួនឯងទទួលបានពិន្ទុខ្ពស់ជាងគេ។ |
| Comparative Demographic Analysis ការវិភាគប្រៀបធៀបតាមកត្តាប្រជាសាស្ត្រ |
ជួយកំណត់អត្តសញ្ញាណក្រុមជាក់លាក់ (ឧ. យេនឌ័រ អាយុ) ដែលត្រូវការការយកចិត្តទុកដាក់ និងគាំទ្របន្ថែមពីស្ថាប័ន។ | ទំហំសំណាកតូច (ត្រឹម ២២ នាក់) ធ្វើឱ្យអំណាចនៃតេស្តស្ថិតិមានកម្រិត និងមិនអាចទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានទូទៅបានធំដុំ។ | បុគ្គលិកជាបុរស អាយុចន្លោះពី ៥១ ទៅ ៦០ ឆ្នាំ និងអ្នកមានកម្រិតវប្បធម៌បរិញ្ញាបត្រ មានគុណភាពជីវិតការងារខ្ពស់ជាងគេ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះផ្អែកលើការស្ទង់មតិបរិមាណវិស័យខ្នាតតូច ដូច្នេះការចំណាយលើធនធានមិនមានទំហំធំដុំនោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារចំណេះដឹងរឹងមាំផ្នែកស្ថិតិ និងការរៀបចំកម្រងសំណួរ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងបរិបទជាក់លាក់មួយ គឺសាលាស្រុកម៉ាខាម ខេត្តចាន់ថាបុរី ប្រទេសថៃ ដោយមានទំហំសំណាកតូចមែនទែន (ត្រឹមតែ ២២ នាក់ប៉ុណ្ណោះ)។ ទំហំសំណាកតូចនេះ (Small sample size bias) ធ្វើឱ្យពិបាកក្នុងការទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានទូទៅ (Generalization)។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទិន្នន័យនេះជួយផ្ដល់ជាគំរូវាយតម្លៃ ប៉ុន្តែបរិបទវប្បធម៌ការងារ និងប្រព័ន្ធរដ្ឋបាលប្រាកដជាមានភាពខុសគ្នា ដែលទាមទារការសិក្សាបន្ថែមក្នុងស្រុកផ្ទាល់។
វិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃគុណភាពជីវិតការងារនេះ (QWL) មានប្រយោជន៍ខ្លាំងសម្រាប់ការកែលម្អប្រព័ន្ធរដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ និងស្ថាប័នសាធារណៈនៅកម្ពុជា។
ការអនុវត្តការវាយតម្លៃតាមបែបបទនេះ នឹងជួយថ្នាក់ដឹកនាំស្ថាប័នរដ្ឋបាលកម្ពុជាដោះស្រាយបញ្ហាទាន់ពេលវេលា កាត់បន្ថយភាពតានតឹង និងលើកកម្ពស់សុខុមាលភាពរបស់មន្ត្រីរាជការយ៉ាងពិតប្រាកដ។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Quality of Working Life (QWL) | កម្រិតនៃការពេញចិត្ត សុវត្ថិភាព សុខុមាលភាព និងឱកាសរីកចម្រើនដែលបុគ្គលិកទទួលបានពីកន្លែងធ្វើការ ព្រមទាំងតុល្យភាពរវាងជីវិតឯកជននិងការងាររបស់ពួកគេ។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់ថាតើអ្នកធ្វើការមានសេចក្តីសុខ និងពេញចិត្តប៉ុណ្ណា ទាំងផ្នែករាងកាយ និងផ្លូវចិត្តនៅកន្លែងធ្វើការប្រចាំថ្ងៃរបស់គាត់។ |
| Job enrichment | ការបង្កើនការទទួលខុសត្រូវ ភាពស្មុគស្មាញ និងអត្ថន័យនៃការងារ ដើម្បីឱ្យបុគ្គលិកមានអារម្មណ៍ថាខ្លួនមានតម្លៃ មានស្វ័យភាព និងមានឱកាសបញ្ចេញសមត្ថភាពពេញលេញ។ | ដូចជាការផ្តល់សិទ្ធិឱ្យចុងភៅរៀបចំមុខម្ហូបថ្មីៗខ្លួនឯង និងរចនាចានតាមចំណូលចិត្ត ជំនួសឱ្យការគ្រាន់តែចម្អិនតាមរូបមន្តចាស់ដដែលៗ។ |
| Existence, Relatedness, and Growth (ERG) Theory | ទ្រឹស្តីនៃការលើកទឹកចិត្តរបស់ Alderfer ដែលបែងចែកតម្រូវការរបស់មនុស្សជាបីកម្រិតគឺ៖ តម្រូវការរស់រានមានជីវិតជាមូលដ្ឋាន (Existence) តម្រូវការទំនាក់ទំនងសង្គមល្អ (Relatedness) និងតម្រូវការរីកចម្រើនអភិវឌ្ឍន៍ខ្លួន (Growth)។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបថា មនុស្សត្រូវការប្រាក់ខែទិញបាយហូបមុនគេ (Existence) បន្ទាប់មកត្រូវការមិត្តភក្តិល្អនៅកន្លែងធ្វើការ (Relatedness) និងចុងក្រោយចង់ឡើងឋានៈ ឬរៀនជំនាញថ្មី (Growth)។ |
| Frustration-regression principle | គោលការណ៍នៅក្នុងទ្រឹស្តី ERG ដែលពន្យល់ថា ប្រសិនបើបុគ្គលិកជួបឧបសគ្គមិនអាចសម្រេចតម្រូវការកម្រិតខ្ពស់បាន (ដូចជាការឡើងឋានៈ) ពួកគេនឹងថយក្រោយមកផ្តោតលើការទាមទារតម្រូវការកម្រិតទាបដែលងាយស្រួលបំពេញជាង។ | ដូចជាពេលដែលយើងខំប្រឹងធ្វើការតែមិនបានឡើងឋានៈ យើងបែរជាងាកមកទាមទារសុំឡើងប្រាក់ខែបន្ថែម ឬចង់បានពេលសម្រាកច្រើនជាងមុនជំនួសវិញ។ |
| Standard deviation | រង្វាស់ស្ថិតិដែលបង្ហាញពីកម្រិតនៃការបែកខ្ញែក ឬភាពខុសគ្នានៃទិន្នន័យនីមួយៗធៀបនឹងតម្លៃមធ្យមភាគរបស់វា។ | ដូចជាការមើលថាពិន្ទុសិស្សក្នុងថ្នាក់មានកម្រិតប្រហាក់ប្រហែលគ្នា (គម្លាតស្តង់ដារតូច) ឬអ្នកខ្លះពិន្ទុខ្ពស់កប់ អ្នកខ្លះធ្លាក់ដល់សូន្យ (គម្លាតស្តង់ដារធំ)។ |
| Cronbach's alpha | រង្វាស់ស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់វាស់ស្ទង់ភាពជឿជាក់ (Reliability) និងភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃកម្រងសំណួរ ថាតើសំណួរទាំងអស់នៅក្នុងក្រុមមួយពិតជាកំពុងវាស់ស្ទង់អំពីកត្តា ឬទិដ្ឋភាពតែមួយដែរឬទេ។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់វត្ថុមួយលើជញ្ជីងដដែល ៣ដង ហើយលទ្ធផលចេញមកគឺដូចគ្នាទាំង ៣ដង ដែលបង្ហាញថាជញ្ជីងនោះមានភាពសុក្រឹតនិងអាចទុកចិត្តបាន។ |
| Criterion reference | ការវាយតម្លៃលទ្ធផលដោយប្រៀបធៀបពិន្ទុទៅនឹងស្តង់ដារ ឬលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យដែលត្រូវបានកំណត់ទុកជាមុន ជំនួសឱ្យការប្រៀបធៀបជាមួយអ្នកដទៃ (ឧទាហរណ៍៖ ពិន្ទុ ៣.២៦ ដល់ ៤.០០ ចាត់ទុកថា "ល្អណាស់")។ | ដូចជាការប្រឡងយកប័ណ្ណបើកបរ ដែលអ្នកត្រូវឆ្លើយត្រូវយ៉ាងហោចណាស់ ៨០% ទើបជាប់ ដោយមិនខ្វល់ថាអ្នកប្រឡងផ្សេងទៀតធ្វើបានពិន្ទុប៉ុន្មាននោះទេ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
