បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះរុករកពីរបៀបដែលប្រាក់បញ្ញើផ្ញើមកពីពលករចំណាកស្រុកកម្ពុជាធ្វើការនៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ជះឥទ្ធិពលដល់ការផ្លាស់ប្តូរជីវភាពរស់នៅរបស់គ្រួសារតាមទីជនបទក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ជាពិសេសទៅលើហានិភ័យនៃការពឹងផ្អែកចំណូលក្រៅស្រុក។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់ការរចនាវិធីសាស្ត្រចម្រុះ (Mixed-methods research design) ដោយផ្តោតលើការសិក្សាករណីក្នុងឃុំរាប និងឃុំរកា នៃស្រុកពារាំង ខេត្តព្រៃវែង។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Quantitative Analysis using Weight Averaged Index (WAI) ការវិភាគបរិមាណវិស័យដោយប្រើសន្ទស្សន៍មធ្យមភាគមានទម្ងន់ (WAI) |
អាចវាស់ស្ទង់កម្រិតនៃការពេញចិត្តលើការប្រែប្រួលជីវភាពរស់នៅបានយ៉ាងច្បាស់លាស់ និងអាចធ្វើតេស្តស្ថិតិដើម្បីប្រៀបធៀបទិន្នន័យ។ | មិនអាចស្វែងយល់ស៊ីជម្រៅពីមូលហេតុផ្ទៃក្នុង ឬបរិបទសង្គមជាក់លាក់របស់គ្រួសារនីមួយៗបានពេញលេញនោះទេ។ | បានបង្ហាញថាគ្រួសារនៅឃុំរកាមានការពេញចិត្តខ្ពស់លើការកើនឡើងកម្រិតជីវភាព (WAI ០.៨២) បើធៀបនឹងឃុំរាប (WAI ០.៧៦)។ |
| Qualitative In-depth Interviews បទសម្ភាសន៍ស៊ីជម្រៅបែបគុណវិស័យ |
ផ្តល់ការយល់ដឹងលម្អិតអំពីកត្តាជំរុញ និងទាញយកការធ្វើចំណាកស្រុក ព្រមទាំងបច្ចេកទេសនៃការផ្ញើប្រាក់ក្រៅផ្លូវការ។ | ទំហំសំណាកតូច (អ្នកផ្តល់ព័ត៌មានគន្លឹះមានកំណត់) ដែលអាចធ្វើឱ្យលទ្ធផលមានលក្ខណៈអត្តនោម័ត និងពិបាកទាញជាសេចក្តីសន្និដ្ឋានទូទៅ។ | បានរកឃើញថាពលករប្រមាណ ៣៣.៣% ប្រើប្រាស់មេខ្យល់ក្រៅផ្លូវការដើម្បីផ្ញើប្រាក់ និងពលករខ្លះលួចធ្វើការងារទីពីរនៅពេលយប់។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះផ្អែកលើការស្រាវជ្រាវផ្ទាល់នៅទីវាល (Fieldwork) ដែលទាមទារធនធានពេលវេលា កម្លាំងចុះប្រមូលទិន្នន័យ និងចំណេះដឹងផ្នែកវិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយផ្តោតលើករណីសិក្សាតូចមួយដែលមានទំហំគំរូត្រឹមតែ ៦៩ គ្រួសារនៅក្នុងឃុំចំនួនពីរ (រាប និង រកា) នៃស្រុកពារាំង ខេត្តព្រៃវែង។ លទ្ធផលទិន្នន័យនេះមិនអាចតំណាងឱ្យស្ថានភាពទូទៅនៃគ្រួសារពលករចំណាកស្រុកនៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជា ឬពលករដែលទៅធ្វើការនៅប្រទេសផ្សេងៗទៀត (ដូចជាថៃ និងម៉ាឡេស៊ី) នោះទេ ដោយសារបរិបទភូមិសាស្ត្រ និងឱកាសសេដ្ឋកិច្ចនៅតាមតំបន់នីមួយៗមានភាពខុសគ្នា។ ការយល់ដឹងពីដែនកំណត់នេះមានសារៈសំខាន់ដើម្បីចៀសវាងការធ្វើទូទៅកម្ម (Generalization) ហួសហេតុលើគោលនយោបាយជាតិ។
លទ្ធផល និងវិធីសាស្ត្រនៃការស្រាវជ្រាវនេះមានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការវាយតម្លៃ និងរៀបចំគោលនយោបាយចំណាកស្រុកការងារនៅកម្ពុជា។
ជារួម ការសិក្សានេះផ្តល់នូវទឡ្ហីករណ៍ជាក់ស្តែងក្នុងការជំរុញឱ្យភាគីពាក់ព័ន្ធគាំទ្រដល់គ្រួសារពលករ ក្នុងការប្រែក្លាយប្រាក់បញ្ញើពីប្រភពចំណូលបណ្តោះអាសន្ន ទៅជាទ្រព្យសកម្មរយៈពេលវែង។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Remittances | ប្រាក់ចំណូលដែលពលករចំណាកស្រុកស្វែងរកបាននៅក្រៅប្រទេស រួចផ្ទេរ ឬផ្ញើត្រឡប់មកឱ្យគ្រួសាររបស់ពួកគេនៅក្នុងប្រទេសកំណើតវិញ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ជីវភាព វិនិយោគ ឬសងបំណុល។ | ដូចជាកូនកសិករម្នាក់ទៅធ្វើការរោងចក្រនៅភ្នំពេញ រួចផ្ញើលុយតាមវីង (Wing) ឬធនាគារត្រឡប់មកឱ្យឪពុកម្តាយនៅឯស្រុកកំណើតជារៀងរាល់ខែដើម្បីទិញម្ហូបចំណី។ |
| Push and pull factors | គំរូទ្រឹស្តីដែលពន្យល់ពីមូលហេតុនៃការចំណាកស្រុក ដោយក្នុងនោះ "កត្តាជំរុញ (Push)" សំដៅលើបញ្ហាលំបាកក្នុងស្រុក (ដូចជាភាពក្រីក្រ គ្មានការងារធ្វើ) ខណៈ "កត្តាទាញយក (Pull)" សំដៅលើឱកាសល្អៗនៅកន្លែងថ្មី (ដូចជាប្រាក់ខែខ្ពស់ លក្ខខណ្ឌការងារល្អ)។ | ដូចជាកម្តៅភ្លើងដែលរុញច្រាន (Push) សត្វល្អិតឱ្យហើរចេញឆ្ងាយ ខណៈពន្លឺអំពូលភ្លើងទាញយក (Pull) ពួកវាឱ្យហើរចូលមករក។ |
| Weight Averaged Index (WAI) | វិធីសាស្ត្រវិភាគស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីវាស់ស្ទង់កម្រិតនៃការពេញចិត្ត ឬសារៈសំខាន់នៃអថេរណាមួយ ដោយផ្តល់ពិន្ទុទម្ងន់ទៅតាមជម្រើសនីមួយៗ (ឧទាហរណ៍ ពីកម្រិតទាបបំផុតដល់ខ្ពស់បំផុត ១-៥) ដើម្បីគណនារកមធ្យមភាគរួមចុងក្រោយ។ | ដូចជាការបូកសរុបពិន្ទុប្រចាំខែរបស់សិស្ស ដោយមុខវិជ្ជាសំខាន់ៗ (ដូចជាគណិតវិទ្យា) ត្រូវបានគេគុណនឹងមេគុណធំជាងមុខវិជ្ជាផ្សេងៗ ដើម្បីរកពិន្ទុមធ្យមភាគប្រចាំខែ។ |
| Chi-squared test | ការធ្វើតេស្តសម្មតិកម្មនៅក្នុងមុខវិជ្ជាស្ថិតិ ដើម្បីពិនិត្យមើលថាតើអថេរជាក្រុម (Categorical variables) ពីរមានទំនាក់ទំនងគ្នាយ៉ាងពិតប្រាកដ ឬអត់ (ឧទាហរណ៍៖ ការសម្រេចចិត្តចំណាកស្រុក និង ការកើនឡើងកម្រិតជីវភាព)។ | ដូចជាការចុះអង្កេតមើលថាតើមនុស្សដែលចូលចិត្តញ៉ាំផ្អែម និងអ្នកដែលកើតជំងឺទឹកនោមផ្អែម ពិតជាមានទំនាក់ទំនងគ្នាពិតប្រាកដ មែនឬគ្រាន់តែជារឿងចៃដន្យ។ |
| T-test | ឧបករណ៍ស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបតម្លៃមធ្យមភាគ (Mean) នៃក្រុមពីរផ្សេងគ្នា ដើម្បីកំណត់ថាតើភាពខុសគ្នារវាងក្រុមទាំងពីរនោះមានអត្ថន័យផ្នែកស្ថិតិ (Statistically significant) ដែរឬអត់។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់សិស្សថ្នាក់ទី១១ និងថ្នាក់ទី១២ ដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់មើលថា ជាមធ្យមសិស្សថ្នាក់ទី១២ ពិតជាមានទម្ងន់ធ្ងន់ជាងសិស្សថ្នាក់ទី១១ មែនឬមិនមែន។ |
| Employment Permit System (EPS) | ប្រព័ន្ធកិច្ចព្រមព្រៀងរវាងរដ្ឋ និងរដ្ឋ (កម្ពុជា-កូរ៉េខាងត្បូង) ដែលអនុញ្ញាតឱ្យពលករកម្ពុជាអាចទៅធ្វើការស្របច្បាប់នៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងបាន ដោយឆ្លងកាត់ការប្រឡងតេស្តសមត្ថភាពភាសាកូរ៉េ និងការវាយតម្លៃសុខភាពច្បាស់លាស់។ | ដូចជាទិដ្ឋាការ (Visa) ការងារផ្លូវការមួយ ដែលចេញដោយនាយកសាលា ដើម្បីអនុញ្ញាតឱ្យសិស្សពីសាលាមួយ អាចទៅធ្វើកម្មសិក្សានៅសាលាមួយទៀតបានដោយស្របច្បាប់និងមានការគាំពារ។ |
| Snowball sampling | វិធីសាស្ត្រជ្រើសរើសគំរូអ្នកចូលរួមក្នុងការស្រាវជ្រាវ ដោយអ្នកស្រាវជ្រាវស្វែងរកអ្នកចូលរួមដំបូងមួយចំនួន រួចពឹងផ្អែកលើអ្នកទាំងនោះដើម្បីណែនាំ ឬចង្អុលបង្ហាញបន្តទៅកាន់អ្នកចូលរួមផ្សេងៗទៀតដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិស្រដៀងគ្នា។ | ដូចជាការសួររកជាងជួសជុលម៉ូតូដ៏ពូកែម្នាក់ពីមិត្តភក្តិ ហើយមិត្តភក្តិនោះបានណែនាំតៗគ្នាទៅកាន់អតិថិជនផ្សេងៗទៀតជាបន្តបន្ទាប់ ដូចដុំព្រិលដែលរមៀលកាន់តែធំ។ |
| Pessimistic perspective of international migration | ទ្រឹស្តីសិក្សាពីចំណាកស្រុកដែលសន្មតថា ការធ្វើចំណាកស្រុក និងការទទួលបានប្រាក់បញ្ញើ មិនបានជួយអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចយូរអង្វែងឡើយ តែវាបង្កើតជាការពឹងផ្អែកទាំងស្រុងលើប្រភពចំណូលខាងក្រៅ ដែលងាយនឹងប្រែប្រួល និងបាត់បង់។ | ដូចជាការប្រើប្រាស់ថ្នាំបំបាត់ការឈឺចាប់ ដែលធ្វើឱ្យអ្នកជំងឺមានអារម្មណ៍ធូរស្រាលមួយរយៈខ្លី ប៉ុន្តែវាមិនបានព្យាបាលជំងឺឱ្យជាសះស្បើយដល់ឫសគល់ ហើយយូរៗទៅរាងកាយនឹងញៀនពឹងផ្អែកតែលើថ្នាំនេះ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖