បញ្ហា (The Problem)៖ តើការប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រវដ្តនៃការរៀនសូត្រ 7 ជំហាន (7E) រួមផ្សំជាមួយនឹងបច្ចេកទេសនៃការសួរសំណួរកម្រិតវិភាគ អាចជួយលើកកម្ពស់សមិទ្ធផលនៃការសិក្សា និងការគិតវិភាគរបស់សិស្សថ្នាក់ទី១០ លើមុខវិជ្ជាជីវវិទ្យាបានកម្រិតណា?
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះត្រូវបានអនុវត្តតាមទម្រង់ពិសោធន៍ពាក់កណ្តាល (Quasi-experimental design) ដោយធ្វើការប្រមូលទិន្នន័យតាមរយៈការធ្វើតេស្តមុន និងក្រោយការសិក្សាលើក្រុមសិស្សគោលដៅចំនួន ២៩ នាក់។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Traditional Teaching / Pre-intervention ការបង្រៀនបែបប្រពៃណី / មុនការអនុវត្ត |
ងាយស្រួលសម្រាប់គ្រូក្នុងការអនុវត្ត មិនទាមទារការរៀបចំផែនការបង្រៀនច្រើន ឬស៊ីជម្រៅនោះទេ។ ជាវិធីសាស្ត្រដែលស៊ាំសម្រាប់គ្រូនិងសិស្សទូទៅ។ | សិស្សខ្វះការគិតវិភាគ រៀនបែបសមទន្ទេញចាំមាត់ និងមិនអាចភ្ជាប់ចំណេះដឹងពីមេរៀនទៅនឹងការអនុវត្តជាក់ស្តែងបានល្អ។ សិស្សពឹងផ្អែកតែលើគ្រូជាអ្នកបញ្ចុកចំណេះដឹងផ្តាច់មុខ។ | ពិន្ទុមធ្យមសមិទ្ធផលសិក្សាត្រឹមតែ 13.21/30 និងពិន្ទុការគិតវិភាគត្រឹមតែ 9.07/18 ។ |
| 7E Learning Cycle + Analytical Questioning វដ្តនៃការរៀនសូត្រ 7E រួមជាមួយបច្ចេកទេសសំណួរកម្រិតវិភាគ |
ជំរុញឱ្យសិស្សចេះស៊ើបអង្កេត ស្វែងរកចំណេះដឹងដោយខ្លួនឯង បង្កើតបាននូវចំណេះដឹងដែលនៅជាប់បានយូរ និងអភិវឌ្ឍការគិតកម្រិតខ្ពស់បានយ៉ាងល្អិតល្អន់។ | ទាមទារពេលវេលាច្រើនក្នុងការរៀបចំផែនការបង្រៀន សម្ភារៈបង្រៀន និងទាមទារឱ្យគ្រូមានជំនាញនិងសិល្បៈខ្ពស់ក្នុងការសួរនិងទាញចម្លើយពីសិស្សដោយមិនប្រញាប់ប្រាប់ចម្លើយ។ | ពិន្ទុមធ្យមសមិទ្ធផលសិក្សាកើនឡើងដល់ 20.72/30 និងការគិតវិភាគកើនដល់ 12.24/18 ក្នុងកម្រិតអត្ថន័យស្ថិតិ p < .01 ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះមិនទាមទារការចំណាយលើបច្ចេកវិទ្យាថ្លៃៗនោះទេ ប៉ុន្តែទាមទារយ៉ាងខ្លាំងនូវការរៀបចំសម្ភារៈឧបទេសដោយដៃ និងការបណ្តុះបណ្តាលសមត្ថភាពគ្រូបង្រៀនជាមុន។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅសាលា Mahavajiravudh ខេត្តសុងក្លា ប្រទេសថៃ ដោយយកគំរូសិស្សថ្នាក់ទី១០ ចំនួន ២៩ នាក់ ក្នុងកម្មវិធីពិសេសផ្នែកវិទ្យាសាស្ត្រ និងគណិតវិទ្យា។ ដោយសារតែសំណាកគំរូជានិស្សិតដែលមានសមត្ថភាពនិងកម្រិតយល់ដឹងខ្ពស់ស្រាប់ លទ្ធផលនៃការអនុវត្តអាចនឹងមានភាពខុសគ្នាឬត្រូវការពេលសម្របខ្លួនយូរជាងនេះ ប្រសិនបើអនុវត្តលើសិស្សទូទៅ។ សម្រាប់កម្ពុជា គ្រូបង្រៀនត្រូវកែច្នៃកម្រិតលំបាកនៃសំណួរឱ្យស្របតាមកម្រិតជាក់ស្តែងរបស់សិស្សនៅតាមសាលារដ្ឋធម្មតា ដើម្បីចៀសវាងការដាក់សម្ពាធខ្លាំងពេកលើសិស្សទន់ខ្សោយ។
វិធីសាស្ត្របង្រៀនតាមបែប 7E នេះមានសក្តានុពល និងភាពពាក់ព័ន្ធយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការយកមកអនុវត្តនៅក្នុងប្រព័ន្ធអប់រំនៅកម្ពុជា ជាពិសេសសម្រាប់ការកែទម្រង់ការបង្រៀនមុខវិជ្ជា STEM ដើម្បីជំរុញការគិត។
ការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រនេះអាចជួយផ្លាស់ប្តូរវប្បធម៌រៀនទន្ទេញចាំមាត់នៅកម្ពុជា ឱ្យក្លាយជាប្រព័ន្ធមួយដែលសិស្សមានសមត្ថភាពវិភាគ រកហេតុផល និងដោះស្រាយបញ្ហាវិទ្យាសាស្ត្រជាក់ស្តែងបានដោយភាពជឿជាក់។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| 7E learning cycle | ដំណើរការបង្រៀនបែបស៊ើបអង្កេតដែលមាន ៧ ជំហាន (ទាញចំណេះដឹងចាស់, បង្កើតចំណាប់អារម្មណ៍, ស៊ើបអង្កេត, ពន្យល់, ពង្រីកចំណេះដឹង, វាយតម្លៃ, និងអនុវត្ត) ដែលជួយសិស្សឱ្យបង្កើតចំណេះដឹងដោយខ្លួនឯងជាប្រព័ន្ធ។ | ដូចជាការសាងសង់ផ្ទះមួយដែលត្រូវផ្តើមពីការរៀបចំគ្រឹះ (ចំណេះដឹងចាស់) រួចបន្ថែមឥដ្ឋនិងចាក់សាបម្តងមួយៗ រហូតដល់អាចចូលនៅ និងប្រើប្រាស់បានជាក់ស្តែង។ |
| Analytical questioning technique | បច្ចេកទេសនៃការសួរសំណួរដែលជំរុញឱ្យសិស្សគិតស៊ីជម្រៅ ដោយតម្រូវឱ្យពួកគេបំបែកព័ត៌មានជាផ្នែកតូចៗ រកទំនាក់ទំនងរវាងផ្នែកទាំងនោះ និងស្វែងរកគោលការណ៍រួម ជាជាងការទន្ទេញចាំមាត់។ | ដូចជាការធ្វើជាអ្នកស៊ើបអង្កេតដែលមិនត្រឹមតែសួរថា "នរណាធ្វើ?" តែសួរថា "ហេតុអ្វីបានជាធ្វើ ហើយមានភស្តុតាងអ្វីខ្លះភ្ជាប់សាច់រឿងនេះចូលគ្នា?"។ |
| Constructivism | ទ្រឹស្តីនៃការរៀនសូត្រដែលជឿថាសិស្សមិនមែនជាអ្នកទទួលព័ត៌មានអសកម្មនោះទេ ប៉ុន្តែជាអ្នកបង្កើតនិងកសាងចំណេះដឹងដោយខ្លួនឯង តាមរយៈការផ្សារភ្ជាប់បទពិសោធន៍ថ្មីៗទៅនឹងចំណេះដឹងដែលពួកគេមានស្រាប់។ | ដូចជាចុងភៅដែលរៀនច្នៃបង្កើតមុខម្ហូបថ្មីដោយខ្លួនឯងពីគ្រឿងផ្សំដែលមានស្រាប់ ជាជាងការអង្គុយចាំហូបម្ហូបដែលគេចម្អិនស្រាប់។ |
| Cellular respiration | ដំណើរការគីមីនៅក្នុងកោសិការបស់ភាវៈរស់ដែលបំបែកម៉ូលេគុលអាហារ (ដូចជាគ្លុយកូស) ដើម្បីទាញយកថាមពលមកផ្ទុកក្នុងទម្រង់ជា ATP សម្រាប់យកទៅប្រើប្រាស់ក្នុងសកម្មភាពផ្សេងៗរបស់រាងកាយសត្វនិងរុក្ខជាតិ។ | ដូចជារោងចក្រអគ្គិសនីដែលយកធ្យូងថ្ម (អាហារ) មកដុតដើម្បីផលិតជាចរន្តអគ្គិសនី (ថាមពល ATP) សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់សកម្មភាពរស់នៅដល់ទីក្រុងមួយ (រាងកាយ)។ |
| Inquiry process | វិធីសាស្ត្រសិក្សាដែលសិស្សដើរតួជាអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ ដោយចាប់ផ្តើមពីការឆ្ងល់ ចោទជាសំណួរ បង្កើតសម្មតិកម្ម ប្រមូលទិន្នន័យ និងទាញសេចក្តីសន្និដ្ឋានដោយផ្អែកលើភស្តុតាងជាក់ស្តែង។ | ដូចជាការរៀនជិះកង់ដោយការសាកល្បងធ្លាក់និងរក្សាលំនឹងដោយខ្លួនឯង ជាជាងការអង្គុយស្តាប់គេអានសៀវភៅប្រាប់ពីរបៀបជិះកង់។ |
| Wait time | ពេលវេលាដែលគ្រូទុកឱ្យសិស្សគិត (ប្រហែល ៣ វិនាទី ឬច្រើនជាងនេះ) បន្ទាប់ពីសួរសំណួររួច មុននឹងហៅឈ្មោះសិស្សឱ្យឆ្លើយ ដើម្បីផ្តល់ឱកាសឱ្យសិស្សរៀបចំគំនិត និងចម្លើយបានល្អ។ | ដូចជាការទុកពេលរង់ចាំឱ្យទឹកអន្លង់ដែលល្អក់បានរងថ្លាជាមុនសិន មុននឹងចាប់ផ្តើមដងយកទៅប្រើប្រាស់។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
