បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះសិក្សាពីផលិតភាពនៃការស្រាវជ្រាវរបស់បុគ្គលិកសិក្សានៅតាមសាកលវិទ្យាល័យក្នុងតំបន់ South-South នៃប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា ដោយស្វែងយល់ពីឥទ្ធិពលនៃយេនឌ័រ ស្ថានភាពគ្រួសារ និងមុខជំនាញឯកទេស។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រើប្រាស់ការរចនាបែប Ex post facto ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីបុគ្គលិកសិក្សាដោយប្រើកម្រងសំណួរដែលបានធ្វើសុពលភាព។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Independent t-test (Demographic Comparison) ការធ្វើតេស្ត t-test ឯករាជ្យ (ការប្រៀបធៀបប្រជាសាស្ត្រ) |
ងាយស្រួលក្នុងការប្រៀបធៀបមធ្យមភាគរវាងក្រុមពីរផ្សេងគ្នា (ឧទាហរណ៍៖ បុរស និង ស្ត្រី, អ្នកមានគ្រួសារ និង អ្នកនៅលីវ) ដើម្បីស្វែងរកភាពខុសគ្នាយ៉ាងមានអត្ថន័យ។ វាសាកសមបំផុតសម្រាប់វាយតម្លៃអថេរឯករាជ្យដែលមានតែពីរប្រភេទជម្រើស។ | មិនអាចប្រើបានសម្រាប់ការប្រៀបធៀបលើសពីពីរក្រុមក្នុងពេលតែមួយបានទេ ហើយវាទាមទារទិន្នន័យដែលមានរបាយធម្មតា (Normal distribution)។ | បុគ្គលិកជាបុរស (X=16.37) មានផលិតភាពខ្ពស់ជាងស្ត្រី (X=14.23) ហើយអ្នកដែលមានគ្រួសារ (X=17.12) មានផលិតភាពខ្ពស់ជាងអ្នកនៅលីវ (X=14.05) យ៉ាងមានអត្ថន័យ។ |
| Contingency Chi-square (Specialization Analysis) ការវិភាគ Contingency Chi-square (ការវិភាគជំនាញឯកទេស) |
មានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការវាយតម្លៃទំនាក់ទំនងរវាងអថេរប្រភេទ (Categorical variables) ច្រើនក្រុម ដូចជាការប្រៀបធៀបឥទ្ធិពលនៃមុខជំនាញផ្សេងៗគ្នាទៅលើកម្រិតផលិតភាពការងារ (ខ្ពស់/ទាប)។ | ប្រាប់បានត្រឹមតែពីអត្ថិភាពនៃទំនាក់ទំនងប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែមិនបានបញ្ជាក់ពីកម្រិតនៃភាពខ្លាំង ឬទិសដៅនៃទំនាក់ទំនងនោះឱ្យបានលម្អិត និងច្បាស់លាស់នោះទេ។ | បញ្ជាក់ថាមានឥទ្ធិពលយ៉ាងមានអត្ថន័យនៃមុខជំនាញឯកទេសទៅលើផលិតភាពស្រាវជ្រាវ (តម្លៃ X² = 30.12 ទល់នឹងតម្លៃស្តង់ដារ 14.07)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះផ្អែកលើការប្រមូលទិន្នន័យតាមរយៈកម្រងសំណួរ ដែលមិនទាមទារធនធានបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់នោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវការពេលវេលា និងកម្លាំងពលកម្មក្នុងការចុះប្រមូលទិន្នន័យដោយផ្ទាល់។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅតំបន់ South-South នៃប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា ដោយប្រើប្រាស់ទិន្នន័យពីសាកលវិទ្យាល័យចំនួន ១១។ លទ្ធផលទាក់ទងនឹងយេនឌ័រ និងស្ថានភាពគ្រួសារអាចរងឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងពីវប្បធម៌ និងបន្ទុកសង្គមជាក់លាក់របស់ប្រទេសនោះ (ឧទាហរណ៍៖ ស្ត្រីមានបន្ទុកថែទាំគ្រួសារច្រើន)។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា របកគំហើញនេះជាចំណុចចាប់ផ្តើមដ៏ល្អ ប៉ុន្តែទាមទារការប្រុងប្រយ័ត្ន ដោយសារបរិបទនៃការគាំទ្រថវិកាស្រាវជ្រាវ និងបន្ទុកម៉ោងបង្រៀនរបស់សាស្ត្រាចារ្យកម្ពុជាអាចមានភាពខុសប្លែកពីនីហ្សេរីយ៉ា។
វិធីសាស្ត្រវាយតម្លៃ និងរបកគំហើញនៃការសិក្សានេះមានប្រយោជន៍ និងអាចយកមកអនុវត្តបាន ដើម្បីវាយតម្លៃ និងរៀបចំគោលនយោបាយស្រាវជ្រាវនៅតាមគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សាក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
ជារួម ការអនុវត្តតាមវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវនេះនឹងជួយស្ថាប័នឧត្តមសិក្សានៅកម្ពុជាអាចកំណត់អត្តសញ្ញាណបញ្ហាប្រឈមជាក់លាក់របស់បុគ្គលិកសិក្សា និងបង្កើតបរិយាកាសគាំទ្រដល់ការបោះពុម្ពផ្សាយប្រកបដោយបរិយាបន្ន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Ex post facto design (ការរចនាការស្រាវជ្រាវបន្ទាប់ពីព្រឹត្តិការណ៍កើតឡើង) | ជាប្រភេទនៃការស្រាវជ្រាវដែលអ្នកស្រាវជ្រាវសិក្សាពីមូលហេតុនិងផលវិបាកនៃបាតុភូតណាមួយដែលបានកើតឡើងរួចហើយ ដោយមិនមានការគ្រប់គ្រង ឬផ្លាស់ប្តូរអថេរដោយផ្ទាល់នោះទេ គឺគ្រាន់តែប្រមូលទិន្នន័យដែលមានស្រាប់មកវិភាគ។ | ដូចជាការស៊ើបអង្កេតរបស់ប៉ូលីសនៅកន្លែងកើតហេតុគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ ដើម្បីស្វែងរកមូលហេតុដែលបណ្តាលឱ្យមានគ្រោះថ្នាក់នោះ។ |
| Independent t-test (ការធ្វើតេស្ត t-test ឯករាជ្យ) | ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃក្រុមពីរផ្សេងគ្នា និងឯករាជ្យពីគ្នា (ឧទាហរណ៍៖ ក្រុមបុរស និង ក្រុមស្ត្រី) ដើម្បីរកមើលថាតើក្រុមទាំងពីរនេះមានលទ្ធផលខុសគ្នាយ៉ាងមានអត្ថន័យផ្នែកស្ថិតិឬអត់។ | ដូចជាការប្រៀបធៀបពិន្ទុមធ្យមប្រចាំខែរវាងសិស្សថ្នាក់ទី១២ក និងថ្នាក់ទី១២ខ ដើម្បីចង់ដឹងថាថ្នាក់ណាពូកែជាង។ |
| Contingency Chi-square (ការធ្វើតេស្ត Chi-square) | ជាតេស្តស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីកំណត់ថាតើមានទំនាក់ទំនង ឬការពឹងផ្អែកគ្នាយ៉ាងមានអត្ថន័យរវាងអថេរប្រភេទ (Categorical variables) ពីរឬច្រើនដែរឬទេ (ឧទាហរណ៍៖ តើជំនាញឯកទេសមានឥទ្ធិពលលើកម្រិតផលិតភាពការងារខ្ពស់ឬទាបដែរឬទេ)។ | ដូចជាការចង់ដឹងថា តើពណ៌ចំណូលចិត្តរបស់មនុស្ស (ក្រហម, ខៀវ, លឿង) មានទំនាក់ទំនងជាមួយភេទរបស់ពួកគេ (ប្រុស, ស្រី) ដែរឬទេ។ |
| Stratified random sampling (ការជ្រើសរើសគំរូដោយចៃដន្យតាមស្រទាប់) | ជាបច្ចេកទេសជ្រើសរើសគំរូ ដែលចំនួនប្រជាជនសរុបត្រូវបានបែងចែកជាក្រុមតូចៗ (ស្រទាប់) ផ្អែកលើលក្ខណៈរួមណាមួយ (ឧ. បែងចែកតាមមហាវិទ្យាល័យ) រួចទើបអ្នកស្រាវជ្រាវជ្រើសរើសអ្នកចូលរួមដោយចៃដន្យពីក្រុមនីមួយៗនោះតាមសមាមាត្រ។ | ដូចជាការជ្រើសរើសសិស្សតំណាងសាលា ដោយយើងបែងចែកសិស្សតាមកម្រិតថ្នាក់ (ទី១០, ទី១១, ទី១២) ជាមុនសិន រួចទើបចាប់ឆ្នោតរើសសិស្សចំនួនស្មើៗគ្នាពីថ្នាក់នីមួយៗ។ |
| Null hypothesis (សម្មតិកម្មទទេ) | ជាការសន្មត់បឋមនៅក្នុងការស្រាវជ្រាវដែលបញ្ជាក់ថា មិនមានទំនាក់ទំនង ឬមិនមានភាពខុសគ្នារវាងអថេរដែលកំពុងសិក្សានោះទេ ហើយគោលបំណងនៃការធ្វើតេស្តស្ថិតិគឺដើម្បីរកភស្តុតាងមកបដិសេធការសន្មត់នេះ។ | ដូចជាការសន្មត់មុនពេលកាត់ក្តីថា "ជនសង្ស័យគឺជាមនុស្សស្អាតស្អំ (គ្មានកំហុស)" រហូតទាល់តែមានភស្តុតាងរឹងមាំបញ្ជាក់ថាគាត់ពិតជាមានទោសមែន។ |
| Level of significance (កម្រិតនៃអត្ថន័យស្ថិតិ) | ជាកម្រិតប្រូបាប៊ីលីតេ (ជាទូទៅគេកំណត់យក 0.05 ឬ 5%) ដែលអ្នកស្រាវជ្រាវប្រើដើម្បីសម្រេចចិត្តថាតើត្រូវបដិសេធសម្មតិកម្មទទេឬអត់។ វាបង្ហាញពីភាគរយនៃកំហុសដែលអាចទទួលយកបានក្នុងការសន្និដ្ឋានថាលទ្ធផលនោះមិនមែនកើតឡើងដោយចៃដន្យ។ | ដូចជាការកំណត់ច្បាប់ថា បើយើងបាញ់ធ្នូខុសគោលដៅតិចជាង ៥% យើងនៅតែទទួលស្គាល់ថាអ្នកជាអ្នកបាញ់ធ្នូដ៏ពូកែម្នាក់។ |
| Likert type questionnaire (កម្រងសំណួរប្រភេទ Likert) | ជាទម្រង់សំណួររង្វាស់ដែលតម្រូវឱ្យអ្នកឆ្លើយតបជ្រើសរើសកម្រិតនៃការយល់ព្រម ឬការពេញចិត្តរបស់ពួកគេចំពោះសេចក្តីថ្លែងការណ៍ណាមួយ (ឧទាហរណ៍៖ យល់ព្រមខ្លាំង, យល់ព្រម, មិនច្បាស់លាស់, មិនយល់ព្រម, មិនយល់ព្រមខ្លាំង)។ | ដូចជាពេលយើងឲ្យពិន្ទុផ្កាយលើសេវាកម្មកុម្ម៉ង់ម្ហូបតាម App ពី១ផ្កាយ (អាក្រក់បំផុត) ដល់៥ផ្កាយ (ល្អបំផុត) អញ្ចឹងដែរ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
