បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះដោះស្រាយបញ្ហានៃការប្រកួតប្រជែងយ៉ាងស្វិតស្វាញរវាងសាកលវិទ្យាល័យឯកជន ដោយស្វែងយល់ពីកត្តាដែលជះឥទ្ធិពលដល់ការរក្សាទុកនិស្សិត។ វាវាយតម្លៃជាពិសេសទៅលើឥទ្ធិពលនៃគុណភាពសេវាកម្ម និងរូបភាពម៉ាកយីហោទៅលើភាពស្មោះត្រង់របស់និស្សិតតាមរយៈការពេញចិត្តរបស់ពួកគេ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្របរិមាណ ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីនិស្សិត និងអតីតនិស្សិតមកពីសាកលវិទ្យាល័យឯកជនចំនួន ៣ ក្នុងទីក្រុងហូជីមិញ ដើម្បីធ្វើការវិភាគតាមរយៈកម្មវិធីស្ថិតិ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Direct Effect Analysis (via SEM) ការវិភាគឥទ្ធិពលផ្ទាល់ (តាមរយៈគំរូ SEM) |
ងាយស្រួលក្នុងការស្វែងយល់ពីទំនាក់ទំនងរវាងកត្តាពីរដោយផ្ទាល់ ឧទាហរណ៍ ពីគុណភាពសេវាកម្មទៅកាន់ភាពស្មោះត្រង់របស់និស្សិត។ | មិនអាចពន្យល់ពីយន្តការស៊ីជម្រៅនៃការសម្រេចចិត្តរបស់និស្សិត ហើយអាចនាំឱ្យមានការសន្និដ្ឋានខុសប្រសិនបើមើលរំលងកត្តាសម្របសម្រួល។ | សម្មតិកម្មតេស្តឥទ្ធិពលផ្ទាល់ (H2 និង H5) ត្រូវបានច្រានចោល ពោលគឺមិនមានឥទ្ធិពលផ្ទាល់នោះទេ។ |
| Mediation Effect Analysis (via SEM) ការវិភាគឥទ្ធិពលសម្របសម្រួល ឬប្រយោល (តាមរយៈគំរូ SEM) |
បង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ពីតួនាទីនៃការពេញចិត្តជារនាំងកណ្តាល ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីតថភាពជាក់ស្តែងនៃអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកប្រើប្រាស់សេវាអប់រំ។ | ទាមទារទំហំសំណាកធំ (ច្រើនជាង ៣០០) និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីស្ថិតិស្មុគស្មាញដើម្បីគណនា និងផ្ទៀងផ្ទាត់ម៉ូដែល។ | រកឃើញឥទ្ធិពលសម្របសម្រួលទាំងស្រុង (Full Mediation) ពោលគឺនិស្សិតស្មោះត្រង់លុះត្រាតែពួកគេពេញចិត្តនឹងសេវាកម្មសិន។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះទាមទារការប្រមូលទិន្នន័យបឋមពីសំណាកនិស្សិតផ្ទាល់ និងការប្រើប្រាស់កម្មវិធីកុំព្យូទ័រសម្រាប់វិភាគស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយផ្អែកលើសំណាកនិស្សិតចំនួន ៣០២ នាក់ មកពីសាកលវិទ្យាល័យឯកជនចំនួន ៣ ក្នុងទីក្រុងហូជីមិញ ប្រទេសវៀតណាម ដោយមានអត្រានិស្សិតជានារីដល់ទៅ ៦៥.២%។ ទិន្នន័យនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីបរិបទសេដ្ឋកិច្ច និងប្រព័ន្ធអប់រំនៅទីក្រុងធំរបស់វៀតណាម ដែលវាមានសារៈសំខាន់សម្រាប់អ្នកស្រាវជ្រាវកម្ពុជាក្នុងការប្រុងប្រយ័ត្ន ដោយសារឥរិយាបថ និងការរំពឹងទុករបស់និស្សិតខ្មែរអាចមានភាពខុសគ្នាទៅលើឥទ្ធិពលនៃម៉ាកយីហោធៀបនឹងកម្រិតជីវភាព។
វិធីសាស្ត្រ និងគំរូស្រាវជ្រាវនេះមានអត្ថប្រយោជន៍ និងអាចយកមកអនុវត្តបានយ៉ាងល្អសម្រាប់វិស័យអប់រំឯកជននៅកម្ពុជា ដែលកំពុងមានការប្រកួតប្រជែងខ្ពស់។
ការយល់ដឹងថា "ការពេញចិត្ត" គឺជាកត្តាសម្របសម្រួលដ៏សំខាន់ (Full Mediator) ជួយដល់ថ្នាក់ដឹកនាំគ្រឹះស្ថានអប់រំនៅកម្ពុជាក្នុងការវិនិយោគធនធានចំគោលដៅ ដើម្បីរក្សានិស្សិតឱ្យបន្តការសិក្សាដល់ចប់ និងជួយផ្សព្វផ្សាយពីសាលាតាមរយៈការនិយាយតៗគ្នា (Word of mouth)។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Structural Equation Modeling (SEM) | វិធីសាស្ត្រស្ថិតិកម្រិតខ្ពស់ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកស្រាវជ្រាវសាកល្បង និងប៉ាន់ស្មានទំនាក់ទំនងស្មុគ្រស្មាញរវាងអថេរជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ដើម្បីមើលថាតើគំរូទ្រឹស្តីស៊ីគ្នានឹងទិន្នន័យជាក់ស្តែងកម្រិតណា។ | ដូចជាការគូរប្លង់បណ្តាញទឹកនៅក្នុងផ្ទះ ដើម្បីមើលថាតើទឹកហូរពីអាងមួយទៅអាងមួយទៀតដោយរបៀបណា និងកន្លែងណាខ្លះដែលវាជះឥទ្ធិពលដល់គ្នា។ |
| Exploratory Factor Analysis (EFA) | បច្ចេកទេសស្ថិតិប្រើសម្រាប់ស្វែងរក និងចាត់ក្រុមអថេរតូចៗជាច្រើន (ដូចជាសំនួររាប់សិបនៅក្នុងកម្រងសំណួរ) ទៅជាកត្តាធំៗរួមគ្នា ដើម្បីកាត់បន្ថយភាពស្មុគស្មាញនៃទិន្នន័យដោយមិនបាត់បង់អត្ថន័យដើម។ | ដូចជាការរៀបចំសៀវភៅរាប់រយក្បាលដែលរាយប៉ាយនៅលើតុ ទៅតាមប្រភេទមុខវិជ្ជាធំៗ (ប្រវត្តិវិទ្យា វិទ្យាសាស្ត្រ) ដើម្បីងាយស្រួលស្វែងរក និងចាត់ថ្នាក់។ |
| Confirmatory Factor Analysis (CFA) | ការវិភាគស្ថិតិដែលធ្វើឡើងបន្ទាប់ពី EFA ដើម្បីបញ្ជាក់ និងផ្ទៀងផ្ទាត់ថាតើក្រុមនៃកត្តាដែលបានចាត់ចែងនោះពិតជាត្រឹមត្រូវ និងសមស្របទៅនឹងទ្រឹស្តី ឬទិន្នន័យដែលបានប្រមូលមកមែនឬអត់។ | ដូចជាការត្រួតពិនិត្យម្តងទៀតដោយអ្នកបណ្ណាល័យ ដើម្បីធានាថាសៀវភៅដែលបានតម្រៀបតាមទូកាលពីលើកមុន ពិតជាដាក់ត្រូវតាមប្រភេទមុខវិជ្ជារបស់វាពិតប្រាកដមែន។ |
| Cronbach's Alpha | រង្វាស់ស្ថិតិដែលប្រើដើម្បីវាយតម្លៃភាពជឿជាក់ និងភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៃសំណុំសំនួរនៅក្នុងកម្រងសំណួរ ដោយវាស់ថាតើសំនួរទាំងអស់នោះកំពុងផ្តោតលើការវាស់ស្ទង់បញ្ហាតែមួយដូចគ្នាដែរឬទេ។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់វត្ថុមួយនៅលើជញ្ជីង ៣ ផ្សេងគ្នា បើជញ្ជីងទាំង ៣ បង្ហាញទម្ងន់ដូចគ្នា នោះមានន័យថាជញ្ជីងទាំងនោះអាចជឿទុកចិត្តបាន (មានភាពស៊ីសង្វាក់គ្នា)។ |
| Mediating Role | តួនាទីរបស់អថេរកណ្តាលដែលពន្យល់ពីដំណើរការ ឬយន្តការដែលអថេរឯករាជ្យមួយជះឥទ្ធិពលទៅលើអថេរអាស្រ័យមួយទៀត ដោយឆ្លងកាត់កត្តាកណ្តាលនេះជាស្ពានចម្លង។ | ដូចជាការប្រើប្រាស់អ្នកបកប្រែភាសា (អ្នកសម្របសម្រួល) ដើម្បីជួយឲ្យជនជាតិពីរនាក់ផ្សេងគ្នាអាចនិយាយយល់គ្នាបាន។ |
| Full Mediation | ស្ថានភាពនៅក្នុងម៉ូដែលស្ថិតិដែលបង្ហាញថា គ្មានទំនាក់ទំនងផ្ទាល់រវាងកត្តាដើម និងលទ្ធផលចុងក្រោយនោះទេ ពោលគឺឥទ្ធិពលទាំងស្រុងត្រូវតែឆ្លងកាត់អថេរកណ្តាល (អ្នកសម្របសម្រួល) តែមួយគត់។ | ដូចជាការផ្ញើលុយតាមធនាគារ អ្នកមិនអាចយកលុយទៅឲ្យអ្នកទទួលដោយផ្ទាល់បានទេ គឺត្រូវតែឆ្លងកាត់ប្រព័ន្ធធនាគារ (អ្នកសម្របសម្រួល) ជាដាច់ខាត។ |
| Eigenvalue | តម្លៃដែលបង្ហាញពីទំហំនៃភាពប្រែប្រួល (variance) ដែលកត្តានីមួយៗអាចពន្យល់បាននៅក្នុងការវិភាគកត្តា។ ជាទូទៅ កត្តាដែលមាន Eigenvalue ធំជាង ១ ទើបត្រូវបានរក្សាទុកសម្រាប់ការវិភាគបន្ត។ | ដូចជាការវាស់ស្ទង់កម្រិតប្រជាប្រិយភាពរបស់អ្នកតំណាង បើគាត់មានអ្នកគាំទ្រច្រើនលើសពីកម្រិតកំណត់ (Eigenvalue > 1) នោះសំឡេងរបស់គាត់ត្រូវបានគេយកមកពិចារណា។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
