បញ្ហា (The Problem)៖ តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលកំណត់និងជះឥទ្ធិពលដល់ការអនុវត្តប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពនូវបទប្បញ្ញត្តិលទ្ធកម្មសាធារណៈ (Public Procurement Regulations) ដោយនាយកសាលានៅក្នុងសាលាមធ្យមសិក្សាសាធារណៈក្នុងប្រទេសកេនយ៉ា?
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការសិក្សានេះបានប្រើប្រាស់ការរចនាការស្ទង់មតិបែបពណ៌នា (Descriptive Survey Design) ដោយប្រមូលទិន្នន័យពីអ្នកចូលរួមពាក់ព័ន្ធចំនួន ១៣៧ នាក់នៅក្នុងសាលារៀនចំនួន ២៧ ក្នុងស្រុក Migwani។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Establishment of Procurement Structures (Committees) ការបង្កើតរចនាសម្ព័ន្ធលទ្ធកម្ម (គណៈកម្មាធិការដាច់ដោយឡែក) |
ជួយកាត់បន្ថយការសម្រេចចិត្តដោយឯកក្ដី (Single sourcing) បង្កើនតម្លាភាព និងមានការបែងចែកការទទួលខុសត្រូវច្បាស់លាស់។ | ទាមទារឱ្យមានចំនួនបុគ្គលិកគ្រូបង្រៀន ឬបុគ្គលិករដ្ឋបាលគ្រប់គ្រាន់ ដើម្បីបង្កើតគណៈកម្មាធិការផ្សេងៗគ្នា ដែលជាបញ្ហាសម្រាប់សាលាតូចៗ។ | ទោះបីជានាយកសាលា ៩១.៣% អះអាងថាមានអង្គភាពលទ្ធកម្មក៏ដោយ តែសាលា ៣៤.៨% មិនមានរចនាសម្ព័ន្ធគណៈកម្មាធិការពេញលេញតាមច្បាប់កំណត់ឡើយ។ |
| In-service Management Training & Induction ការបណ្តុះបណ្តាល និងការណែនាំពីការគ្រប់គ្រងពេលកំពុងបម្រើការងារ |
ផ្តល់ចំណេះដឹងផ្នែករដ្ឋបាលនិងហិរញ្ញវត្ថុចាំបាច់ដល់នាយកសាលា និងគណៈកម្មាធិការ ដើម្បីអនុវត្តបទប្បញ្ញត្តិបានត្រឹមត្រូវ។ | ត្រូវការចំណាយពេលវេលា (ឧទាហរណ៍ វគ្គសិក្សា ២សប្តាហ៍) ថវិកា និងគ្រូបង្គោលដែលមានជំនាញច្បាស់លាស់ពីច្បាប់លទ្ធកម្ម។ | នាយកសាលា ៣៤.៨% និងសមាជិកគណៈកម្មាធិការជិតពាក់កណ្តាល មិនដែលទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាល ដែលជាមូលហេតុចម្បងនៃការមិនអនុលោមតាមច្បាប់។ |
| Operating on Deficit Budget (Relying on irregular fees) ប្រតិបត្តិការក្រោមឱនភាពថវិកា (ពឹងផ្អែកលើការបង់ថ្លៃសាលាមិនទៀងទាត់) |
អនុញ្ញាតឱ្យសាលារៀននៅតែបន្តដំណើរការបាន ទោះបីជាមានការខ្វះខាតការគាំទ្រពីរដ្ឋក៏ដោយ។ | បង្ខំឱ្យនាយកសាលាត្រូវជំពាក់បំណុលអ្នកផ្គត់ផ្គង់ ដែលនាំឱ្យប៉ះពាល់ដល់គុណភាពទំនិញ ជម្រើសដេញថ្លៃ និងភាពត្រឹមត្រូវនៃលទ្ធកម្ម។ | សាលារៀន ១០០% មានបញ្ហាសិស្សជំពាក់ថ្លៃសិក្សា ដែលធ្វើឱ្យលំហូរហិរញ្ញវត្ថុរអាក់រអួល និងរារាំងដល់ការអនុវត្តនីតិវិធីលទ្ធកម្មឱ្យបានពេញលេញ។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការអនុវត្តបទប្បញ្ញត្តិលទ្ធកម្មប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ទាមទារការបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សយ៉ាងស៊ីជម្រៅ និងស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុរបស់សាលារៀន។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងសាលាមធ្យមសិក្សាសាធារណៈចំនួន ២៧ ក្នុងស្រុក Migwani ប្រទេសកេនយ៉ា ដែលជាតំបន់ប្រឈមនឹងបញ្ហាហិរញ្ញវត្ថុ និងប្រមូលចំណូលមិនទៀងទាត់។ ទិន្នន័យបានមកពីការរាយការណ៍ដោយខ្លួនឯង (Self-reporting) របស់នាយកសាលា និងគណៈកម្មាធិការ ដែលអាចមានភាពលម្អៀង។ យ៉ាងណាមិញ បរិបទនៃការគ្រប់គ្រងសាលារៀននៅតាមទីជនបទដែលមានការខ្វះខាតរចនាសម្ព័ន្ធនេះ គឺមានភាពស្រដៀងគ្នាខ្លាំងទៅនឹងបញ្ហាប្រឈមនៃសាលារៀនរដ្ឋនៅតាមបណ្តាខេត្តនៃប្រទេសកម្ពុជា។
របកគំហើញនៃការសិក្សានេះមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ការធ្វើកំណែទម្រង់ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងហិរញ្ញវត្ថុ និងតម្លាភាពចំណាយរបស់សាលារដ្ឋនៅកម្ពុជា។
សរុបមក ការធានាឱ្យមានការបណ្តុះបណ្តាលត្រឹមត្រូវ និងការគាំទ្រផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុថេរ ជាជាងការដាក់សម្ពាធតែមួយមុខ គឺជាគន្លឹះឆ្ពោះទៅរកការអនុលោមតាមច្បាប់លទ្ធកម្មដោយជោគជ័យនៅក្នុងសាលារៀន។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Public Procurement (លទ្ធកម្មសាធារណៈ) | ដំណើរការដែលស្ថាប័នរដ្ឋ ឬសាលារៀនសាធារណៈ ទិញទំនិញ សេវាកម្ម ឬសំណង់ដោយប្រើប្រាស់ថវិការដ្ឋ (លុយពន្ធរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ) ដោយអនុវត្តតាមច្បាប់តឹងរ៉ឹងដើម្បីធានាតម្លាភាព។ | ដូចជាឪពុកម្តាយដាក់វិន័យថា មុននឹងទិញទូរទស្សន៍ថ្មី ត្រូវសួរតម្លៃពីហាងយ៉ាងតិច៣សិន ដើម្បីសន្សំលុយគ្រួសារ។ |
| Procurement Regulations (បទប្បញ្ញត្តិលទ្ធកម្ម) | សំណុំច្បាប់ គោលការណ៍ណែនាំ និងនីតិវិធីជាក់លាក់ដែលត្រូវអនុវត្តតាមយ៉ាងតឹងរ៉ឹងនៅពេលស្ថាប័នទិញទំនិញ ឬសេវាកម្មដោយប្រើលុយរដ្ឋ ដើម្បីការពារអំពើពុករលួយនិងការខ្ជះខ្ជាយ។ | ដូចជាសៀវភៅច្បាប់នៃល្បែងកីឡាមួយ ដែលប្រាប់ពីរបៀបលេងឲ្យបានយុត្តិធម៌ ដើម្បីកុំឲ្យមានអ្នកលួចបន្លំ។ |
| Tender Committee (គណៈកម្មាធិការដេញថ្លៃ) | ក្រុមមនុស្សដែលត្រូវបានតែងតាំងជាផ្លូវការនៅក្នុងស្ថាប័នមួយ ដែលមានភារកិច្ចត្រួតពិនិត្យឯកសារដេញថ្លៃពីអ្នកផ្គត់ផ្គង់ និងសម្រេចជ្រើសរើសអ្នកដែលផ្តល់ទំនិញមានគុណភាពនិងតម្លៃល្អបំផុត។ | ដូចជាគណៈកម្មការដាក់ពិន្ទុក្នុងការប្រកួតចម្រៀង ដែលជាអ្នកពិចារណានិងសម្រេចថានរណាគួរទទួលបានជ័យលាភី។ |
| Single Sourcing (ការទិញពីប្រភពតែមួយ) | វិធីសាស្ត្រទិញទំនិញដែលស្ថាប័នមួយសម្រេចចិត្តទិញពីអ្នកផ្គត់ផ្គង់តែមួយគត់ដោយមិនមានការប្រកួតប្រជែងតម្លៃពីអ្នកផ្សេង ដែលជារឿយៗកើតឡើងនៅពេលគេមើលរំលងច្បាប់លទ្ធកម្ម។ | ដូចជាការទិញបាយហូបនៅតូបដដែលជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដោយមិនខ្វល់ថាតូបក្បែរនោះលក់ថោកជាង ឬឆ្ងាញ់ជាង។ |
| Accounting Officer (មន្ត្រីគណនេយ្យ / មន្ត្រីទទួលបន្ទុកចំណាយ) | បុគ្គល (ជាទូទៅគឺជាប្រធានស្ថាប័ន ដូចជានាយកសាលា) ដែលត្រូវទទួលខុសត្រូវខ្ពស់បំផុតតាមផ្លូវច្បាប់ក្នុងការធានាថារាល់វិធានហិរញ្ញវត្ថុ និងលទ្ធកម្មត្រូវបានអនុវត្តត្រឹមត្រូវនិងគ្មានការបាត់បង់។ | ដូចជាកាពីតែនកប៉ាល់ដែលត្រូវទទួលខុសត្រូវរាល់បញ្ហាដែលកើតឡើងនៅលើកប៉ាល់ ទោះបីជាមានអ្នកផ្សេងជាអ្នកកាន់ចង្កូតក៏ដោយ។ |
| Deficit Budget (ថវិកាឱនភាព) | ស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុដែលស្ថាប័នមួយគ្រោងចំណាយប្រាក់ច្រើនជាងអ្វីដែលខ្លួនរកបាន ឬទទួលបាន ដែលជារឿយៗបណ្តាលមកពីការមិនបានប្រមូលចំណូល (ដូចជាថ្លៃសិក្សា) គ្រប់គ្រាន់។ | ដូចជាចង់ទិញកង់តម្លៃ ១០០ដុល្លារ តែអ្នកមានលុយសន្សំតែ ៨០ដុល្លារ ដែលមានន័យថាអ្នកកំពុងខ្វះលុយចាយ។ |
| Procurement Unit (អង្គភាពលទ្ធកម្ម) | នាយកដ្ឋាន ឬក្រុមការងារជាក់លាក់នៅក្នុងស្ថាប័នរដ្ឋ ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីមានតួនាទីចាត់ចែងរាល់ការងាររដ្ឋបាលនិងបច្ចេកទេសទាក់ទងនឹងការទិញទំនិញនិងសេវាកម្មប្រចាំថ្ងៃ។ | ដូចជា "ក្រុមអ្នកដើរផ្សារ" ក្នុងគ្រួសារធំមួយ ដែលមានភារកិច្ចតែមួយគត់គឺកត់ឈ្មោះទំនិញ ទៅផ្សារ និងទិញរបស់ដែលគ្រួសារត្រូវការ។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
