បញ្ហា (The Problem)៖ ឯកសារនេះពិនិត្យទៅលើតម្រូវការក្នុងការកំណត់ និងវាយតម្លៃនូវលក្ខណៈសម្បត្តិដែលចង់បាន (Desired Characteristics) សម្រាប់សិស្សកម្រិតអប់រំមូលដ្ឋានរបស់ថៃនៅក្នុងទសវត្សរ៍បន្ទាប់ ដើម្បីធានាថាពួកគេអាចសម្របខ្លួនទៅនឹងការផ្លាស់ប្តូរនៃសង្គម និងសកលលោកភាវូបនីយកម្ម។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្រស្វែងរកកិច្ចព្រមព្រៀងរួមដោយប្រមូល និងវិភាគទិន្នន័យពីក្រុមអ្នកជំនាញ។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Multi-Attribute Consensus Reaching (MACR) បច្ចេកទេសឈានដល់កិច្ចព្រមព្រៀងពហុលក្ខណៈ |
បង្កើតបាននូវការឯកភាពគ្នាកម្រិតខ្ពស់ និងកាត់បន្ថយភាពលម្អៀងរវាងអ្នកជំនាញ។ | ចំណាយពេលច្រើនក្នុងការប្រមូលទិន្នន័យច្រើនជុំ និងពឹងផ្អែកខ្លាំងលើការជ្រើសរើសអ្នកជំនាញ។ | សម្រេចបានសូចនាករចំនួន ៧៣ ដែលមានការឯកភាពគ្នាកម្រិតខ្ពស់ពីអ្នកជំនាញ។ |
| Semi-structured Expert Interviews ការសម្ភាសន៍អ្នកជំនាញពាក់កណ្តាលរចនាសម្ព័ន្ធ |
ទទួលបានទិន្នន័យเชิงគុណភាពស៊ីជម្រៅ និងគំនិតថ្មីៗពីអ្នកអនុវត្តផ្ទាល់។ | ទំហំគំរូតូច និងអាចមានភាពលម្អៀងផ្អែកលើបទពិសោធន៍បុគ្គល។ | បង្កើតបានសេចក្តីព្រាងសូចនាករដំបូងចំនួន ១០១ សម្រាប់ការវាយតម្លៃបន្ត។ |
| Content Analysis ការវិភាគមាតិកាឯកសារ |
ផ្តល់នូវមូលដ្ឋានគ្រឹះទ្រឹស្តីរឹងមាំ និងស្របតាមស្តង់ដារអប់រំអន្តរជាតិ។ | ឯកសារចាស់ៗអាចនឹងមិនឆ្លើយតបពេញលេញទៅនឹងបម្រែបម្រួលនៃពិភពលោកនាពេលអនាគត។ | កំណត់បានកត្តាគោលចំនួន ៥ (រាងកាយ ផ្លូវចិត្ត ចំណេះដឹង សមត្ថភាព និងបំណិនជីវិត)។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះទាមទារធនធានមនុស្សដែលមានជំនាញខ្ពស់កម្រិតអ្នកគោលនយោបាយ និងពេលវេលាសម្រាប់ការប្រមូលទិន្នន័យជាច្រើនជុំ ព្រមទាំងកម្មវិធីវិភាគស្ថិតិ។
ការសិក្សានេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅក្នុងប្រទេសថៃ ដោយពឹងផ្អែកទាំងស្រុងលើអ្នកជំនាញជនជាតិថៃ និងបរិបទនៃក្រសួងអប់រំថៃ។ ទោះបីជាកម្ពុជា និងថៃស្ថិតក្នុងសហគមន៍អាស៊ានដូចគ្នាក៏ដោយ ក៏កម្រិតនៃការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងវប្បធម៌អប់រំមានភាពខុសគ្នា ដែលទាមទារការកែសម្រួលសូចនាករខ្លះមុននឹងយកមកអនុវត្តនៅកម្ពុជា។
លទ្ធផលនៃការសិក្សានេះមានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការកែទម្រង់កម្មវិធីសិក្សានៅកម្ពុជា ជាពិសេសក្នុងការបណ្តុះបណ្តាលសិស្សសម្រាប់សតវត្សទី២១។
ការរៀបចំលក្ខណៈសម្បត្តិសិស្សដោយផ្អែកលើបំណិនជីវិត សុខភាពផ្លូវចិត្ត និងសមត្ថភាពជាក់ស្តែង នឹងជួយឱ្យយុវជនកម្ពុជាត្រៀមខ្លួនរួចរាល់សម្រាប់ទីផ្សារការងារសកលលោក និងសហគមន៍អាស៊ាននាពេលអនាគត។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Multi-attribute consensus reaching (MACR) | បច្ចេកទេសឈានដល់កិច្ចព្រមព្រៀងពហុលក្ខណៈ។ គឺជាវិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវមួយដែលប្រមូលមតិ និងវាយតម្លៃពីក្រុមអ្នកជំនាញជាច្រើនជុំ ដើម្បីស្វែងរកចំណុចឯកភាពរួមគ្នាមួយលើលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យ ឬកត្តាជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយ។ | ដូចជាការបោះឆ្នោតនិងពិភាក្សាជ្រើសរើសមុខម្ហូបជប់លៀងក្នុងក្រុមគ្រួសារ ដោយជជែកគ្នារហូតដល់សមាជិកទាំងអស់យល់ព្រមលើមុខម្ហូបរួមមួយដែលគ្រប់គ្នាពេញចិត្ត។ |
| Item Objective Congruence (IOC) | សន្ទស្សន៍ភាពស្របគ្នានៃសូចនាករ។ ជាវិធីសាស្ត្រស្ថិតិដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយអ្នកជំនាញដើម្បីវាស់ស្ទង់ភាពត្រឹមត្រូវនៃកម្រងសំណួរ (Content Validity) ថាតើសំណួរនីមួយៗពិតជាវាស់ស្ទង់ចំគោលបំណងដែលអ្នកស្រាវជ្រាវចង់វាស់វែងមែនឬអត់។ | ដូចជាការយកបន្ទាត់ទៅវាស់ប្រវែងតុ ដើម្បីបញ្ជាក់បញ្ជាក់ថាឧបករណ៍វាស់នេះពិតជាវាស់ចំប្រវែងដែលយើងចង់បានពិតប្រាកដមែន មិនមែនវាស់ខុសគោលដៅនោះទេ។ |
| Cronbach's Alpha | មេគុណអាល់ហ្វាគ្រុនបាច។ ជាសូចនាករស្ថិតិសម្រាប់វាស់ស្ទង់ភាពជឿជាក់ (Reliability) និងភាពស៊ីចង្វាក់គ្នាផ្ទៃក្នុងនៃកម្រងសំណួរទាំងមូល ថាតើការឆ្លើយតបរបស់អ្នកចូលរួមមានភាពថេរនិងស្របគ្នាដែរឬទេ (ពិន្ទុខិតជិត ១ បង្ហាញពីភាពជឿជាក់ខ្ពស់)។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់ខ្លួនលើជញ្ជីងដដែល ៣ ដង ហើយទទួលបានទម្ងន់ ៥០ គីឡូក្រាមដូចគ្នាទាំង ៣ ដង ដែលបញ្ជាក់ថាជញ្ជីងនោះអាចទុកចិត្តបាន។ |
| Delphi method | វិធីសាស្ត្រដែលហ្វី។ ជានីតិវិធីស្រាវជ្រាវដែលពឹងផ្អែកលើការផ្ញើកម្រងសំណួរទៅកាន់ក្រុមអ្នកជំនាញជាច្រើនជុំ ដោយលាក់អត្តសញ្ញាណអ្នកឆ្លើយ ដើម្បីប្រមូលមតិកែលម្អ ចម្រាញ់យកចម្លើយដែលល្អបំផុត រហូតដល់ក្រុមអ្នកជំនាញឈានដល់ការឯកភាពគ្នា។ | ដូចជាការសួរយោបល់គ្រូពេទ្យ ៥ នាក់ដាច់ដោយឡែកពីគ្នាអំពីជំងឺមួយ ដោយកែសម្រួលរោគវិនិច្ឆ័យឆ្លងចុះឆ្លងឡើង រហូតដល់គ្រូពេទ្យទាំង ៥ យល់ស្របគ្នាសាស្រ្តលើលទ្ធផលតែមួយ។ |
| Interdisciplinary | អន្តរវិស័យ ឬពហុវិជ្ជា។ គឺជាការរៀនសូត្រដោយបន្សី និងរួមបញ្ចូលចំណេះដឹងពីមុខវិជ្ជា ឬមុខជំនាញជាច្រើនចូលគ្នា ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាស្មុគស្មាញណាមួយក្នុងពិភពលោកជាក់ស្តែង ជាជាងការរៀនមុខវិជ្ជាណាមួយដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។ | ដូចជាការធ្វើម្ហូបមួយចានដែលតម្រូវឱ្យចុងភៅមានចំណេះដឹងទាំងគណិតវិទ្យា (ការថ្លឹងរង្វាស់រង្វាល់) និងគីមីវិទ្យា (ការលាយប្រតិកម្មគ្រឿងផ្សំ) បញ្ចូលគ្នាទើបទទួលបានលទ្ធផលល្អ។ |
| 21st Century Skills | បំណិនសតវត្សទី២១។ ជាបណ្ដុំនៃចំណេះដឹង ជំនាញទន់ និងឥរិយាបថដែលសិស្សានុសិស្សចាំបាច់ត្រូវមាន ដើម្បីទទួលបានភាពជោគជ័យក្នុងយុគសម័យសកលលោកភាវូបនីយកម្ម និងព័ត៌មានវិទ្យា ដែលរួមមានដូចជា ការគិតស៊ីជម្រៅ ការច្នៃប្រឌិត ការដោះស្រាយបញ្ហា និងការប្រាស្រ័យទាក់ទង។ | ដូចជាការបំពាក់អាវក្រោះ ត្រីវិស័យ និងយុទ្ធសាស្ត្ររស់រានមានជីវិតដល់យុវជន ដើម្បីឱ្យពួកគេត្រៀមខ្លួនរួចរាល់អាចហែលឆ្លងមហាសមុទ្រដ៏ជ្រៅនិងសម្បូរព្យុះនៃយុគសម័យឌីជីថលបានដោយសុវត្ថិភាព។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
