បញ្ហា (The Problem)៖ ការសិក្សានេះមានគោលបំណងកំណត់ និងប្រៀបធៀបកម្រិតនៃការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋក្នុងការអភិវឌ្ឍមូលដ្ឋាននៅក្នុងសង្កាត់ថាហ្លួង (Tha Luang) ដោយផ្អែកលើកត្តាប្រជាសាស្ត្រផ្សេងៗ។
វិធីសាស្ត្រ (The Methodology)៖ ការស្រាវជ្រាវនេះបានប្រើប្រាស់វិធីសាស្ត្របរិមាណ ដើម្បីប្រមូល និងវិភាគទិន្នន័យពីប្រជាពលរដ្ឋក្នុងមូលដ្ឋានដោយផ្ទាល់។
លទ្ធផលសំខាន់ៗ (The Verdict)៖
| វិធីសាស្ត្រ (Method) | គុណសម្បត្តិ (Pros) | គុណវិបត្តិ (Cons) | លទ្ធផលគន្លឹះ (Key Result) |
|---|---|---|---|
| Independent Samples t-test ការធ្វើតេស្ត t-test សំរាប់ក្រុមឯករាជ្យពីរ |
មានភាពងាយស្រួលនិងច្បាស់លាស់ក្នុងការប្រៀបធៀបមធ្យមភាគរវាងអថេរពីរក្រុម (ឧទាហរណ៍៖ ភេទប្រុស និងស្រី)។ | មានកម្រិតកំណត់ ដោយមិនអាចប្រើប្រាស់សម្រាប់ការប្រៀបធៀបអថេរដែលមានច្រើនជាងពីរក្រុមបានទេ។ | មិនមានភាពខុសគ្នាយ៉ាងមានអត្ថន័យខាងស្ថិតិ (Statistical significance) លើការចូលរួមរវាងភេទប្រុស និងស្ត្រីឡើយ។ |
| One-way ANOVA & Scheffe's test ការវិភាគវ៉ារ្យ៉ង់ឯកទិស និងតេស្ត Scheffe |
មានប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ក្នុងការប្រៀបធៀបភាពខុសគ្នានៃការចូលរួមរវាងក្រុមច្រើនជាងពីរ (ឧទាហរណ៍៖ កម្រិតអប់រំ អាយុ មុខរបរ) និងអាចរកឃើញប្រភពនៃភាពខុសគ្នាតាមរយៈ Scheffe's test។ | ទាមទារការសន្មត់តឹងរ៉ឹងលើការចែកចាយទិន្នន័យ (Normal distribution) និងមានភាពស្មុគស្មាញក្នុងការគណនាជាង t-test។ | រកឃើញថា កត្តាមុខរបរ និងរយៈពេលរស់នៅក្នុងមូលដ្ឋាន មានឥទ្ធិពលខុសគ្នាយ៉ាងមានអត្ថន័យខាងស្ថិតិ (p < .05) ទៅលើកម្រិតនៃការចូលរួម។ |
ការចំណាយលើធនធាន (Resource Cost)៖ ការសិក្សានេះមិនបានបញ្ជាក់ពីការចំណាយជាថវិកាជាក់លាក់នោះទេ ប៉ុន្តែវាទាមទារធនធានពេលវេលា និងកម្លាំងពលកម្មសម្រាប់ការចុះប្រមូលទិន្នន័យនៅមូលដ្ឋាន។
ការសិក្សានេះធ្វើឡើងនៅសង្កាត់ Tha Luang ខេត្ត Chanthaburi ប្រទេសថៃ កាលពីឆ្នាំ ២០១១ ដែលទិន្នន័យអាចមានភាពហួសសម័យ និងឆ្លុះបញ្ចាំងតែពីបរិបទវប្បធម៌-នយោបាយរបស់ថៃ។ សម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជា ទិន្នន័យនេះមានសារៈសំខាន់ក្នុងការធ្វើជាឯកសារយោង ប៉ុន្តែត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះភាពខុសគ្នានៃក្របខ័ណ្ឌច្បាប់វិមជ្ឈការ និងកម្រិតយល់ដឹងរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅតំបន់ជនបទកម្ពុជា។
វិធីសាស្ត្រស្រាវជ្រាវ និងក្របខ័ណ្ឌវាយតម្លៃនៅក្នុងឯកសារនេះ គឺមានប្រយោជន៍យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ការវាស់វែងអភិបាលកិច្ចមូលដ្ឋាននៅកម្ពុជា។
សរុបមក វិធីសាស្ត្រនៃការស្ទង់មតិនេះអាចយកមកកែសម្រួលដើម្បីវាស់វែង និងជំរុញការចូលរួមរបស់ពលរដ្ឋក្នុងដំណើរការវិមជ្ឈការនៅកម្ពុជាឱ្យកាន់តែមានតម្លាភាព។
ដើម្បីអនុវត្តតាមការសិក្សានេះ និស្សិតគួរអនុវត្តតាមជំហានខាងក្រោម៖
| ពាក្យបច្ចេកទេស | ការពន្យល់ជាខេមរភាសា (Khmer Explanation) | និយមន័យសាមញ្ញ (Simple Definition) |
|---|---|---|
| Public Participation | ការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋក្នុងដំណើរការសម្រេចចិត្ត ការរៀបចំផែនការ និងការអនុវត្តគម្រោងនានាដែលប៉ះពាល់ដល់សហគមន៍របស់ពួកគេ ដើម្បីធានាថាតម្រូវការរបស់ពួកគេត្រូវបានឆ្លើយតប។ | ដូចជាការដែលអ្នកភូមិរួមគ្នាពិភាក្សា និងជួយធ្វើផ្លូវក្នុងភូមិដោយខ្លួនឯង ជាជាងអង្គុយរង់ចាំតែរដ្ឋាភិបាលមកធ្វើឱ្យ។ |
| Local Development | ការកែលម្អសេដ្ឋកិច្ច សង្គម និងបរិស្ថាននៅក្នុងតំបន់ភូមិសាស្ត្រជាក់លាក់ណាមួយ (ដូចជាឃុំ សង្កាត់) តាមរយៈការប្រើប្រាស់ធនធានក្នុងស្រុក ដើម្បីលើកកម្ពស់កម្រិតជីវភាពប្រជាជននៅទីនោះ។ | ដូចជាការរៀបចំដាំដើមឈើ ជីកប្រឡាយ និងបង្កើតផ្សារក្នុងភូមិ ដើម្បីឱ្យអ្នកភូមិមានការងារធ្វើ និងមានជីវភាពល្អប្រសើរជាងមុន។ |
| Decentralization | ការផ្ទេរអំណាចនយោបាយ រដ្ឋបាល និងហិរញ្ញវត្ថុពីរដ្ឋាភិបាលថ្នាក់ជាតិ ទៅឱ្យរដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ (ដូចជា ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ-សង្កាត់) ដើម្បីឱ្យពួកគេអាចធ្វើការសម្រេចចិត្ត និងគ្រប់គ្រងមូលដ្ឋានដោយខ្លួនឯងបាន។ | ដូចជាឪពុកម្តាយបើកសិទ្ធិឱ្យកូនៗរៀបចំចាត់ចែងថវិកា និងតុបតែងបន្ទប់គេងរបស់ពួកគេដោយខ្លួនឯង ដោយមិនបាច់សុំច្បាប់គ្រប់រឿង។ |
| One - way ANOVA | វិធីសាស្ត្រវិភាគស្ថិតិ (Analysis of Variance) ដែលប្រើសម្រាប់ប្រៀបធៀបមធ្យមភាគនៃអថេរណាមួយ រវាងក្រុមដែលមានលក្ខណៈខុសគ្នាចំនួន៣ឡើងទៅ (ឧទាហរណ៍៖ ប្រៀបធៀបកម្រិតនៃការចូលរួមរវាងអ្នកមានមុខរបរ កសិករ មន្ត្រីរាជការ និងអាជីវករ)។ | ដូចជាការថ្លឹងទម្ងន់ផ្លែប៉ោម៣កន្ត្រកផ្សេងគ្នា ដើម្បីពិនិត្យមើលថាតើកន្ត្រកទាំង៣នោះមានទម្ងន់ខុសគ្នាជារួមឬអត់។ |
| Scheffe' test | តេស្តស្ថិតិប្រភេទ Post-hoc ដែលប្រើជាបន្តបន្ទាប់ពីការធ្វើតេស្ត ANOVA រកឃើញថាមានភាពខុសគ្នា។ វាជួយស្វែងរកឱ្យច្បាស់ថាតើក្រុមណាមួយពិតជាខុសគ្នាពីក្រុមណាមួយទៀត ក្នុងចំណោមគូប្រៀបធៀបទាំងអស់។ | ដូចជាពេលយើងដឹងថាមានគេលួចញ៉ាំនំក្នុងចំណោមក្មេង៥នាក់ (ANOVA) យើងក៏ចាប់ផ្តើមសួរដេញដោលម្តងម្នាក់ៗជាគូ ដើម្បីរកឱ្យឃើញប្រាកដថាអ្នកណាជាអ្នកញ៉ាំពិតប្រាកដ (Scheffe’s test)។ |
| Statistical Significance | ការបញ្ជាក់តាមបែបស្ថិតិថា លទ្ធផល ឬភាពខុសគ្នាដែលរកឃើញក្នុងការសិក្សាស្រាវជ្រាវ (ឧទាហរណ៍នៅកម្រិត .05) គឺជារឿងដែលកើតឡើងដោយមានទំនាក់ទំនងហេតុផលពិតប្រាកដ មិនមែនកើតឡើងដោយសារភាពចៃដន្យឡើយ។ | ដូចជាការទាយត្រូវលេខឆ្នោត១០ដងជាប់គ្នា ដែលយើងអាចសន្និដ្ឋានបានថាគាត់ពិតជាមានបច្ចេកទេសទាយ មិនមែនគ្រាន់តែសំណាងចៃដន្យនោះទេ។ |
| Infrastructure | សំណង់រូបវន្ត និងប្រព័ន្ធមូលដ្ឋានចាំបាច់សម្រាប់គាំទ្រដល់ដំណើរការសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមនៅក្នុងតំបន់ណាមួយ ដូចជា ផ្លូវថ្នល់ ស្ពាន ប្រព័ន្ធទឹកស្អាត លូបង្ហូរទឹក និងអគ្គិសនី។ | ដូចជាសរសៃឈាមនៅក្នុងរាងកាយ ដែលជួយដឹកនាំអុកស៊ីសែននិងអាហារទៅចិញ្ចឹមសរីរាង្គផ្សេងៗ ដើម្បីឱ្យរាងកាយទាំងមូលអាចដំណើរការមានជីវិតបាន។ |
អត្ថបទដែលបានបោះពុម្ពនៅលើ KhmerResearch ដែលទាក់ទងនឹងប្រធានបទនេះ៖
ប្រធានបទ និងសំណួរស្រាវជ្រាវដែលទាក់ទងនឹងឯកសារនេះ ដែលអ្នកអាចស្វែងរកបន្ថែម៖
